8 augustus 2010 - 20 augustus 2010
Like ons op Facebook

8 augustus 2010 - 20 augustus 2010

door Frans Verhagen

De blogposts op deze pagina zijn geschreven door Frans Verhagen (Oud beheerder van Amerika.nl)

20 augustus 2010

Obama is een klungel

Het is onaangenaam om vast te stellen, maar Obama staat te klungelen als het gaat over de Newyorkse moskee. Zijn allereerste standpunt: als je mag bouwen dan mag je bouwen, er is vrijheid van geloofsbeleving in Amerika, was eenvoudig, helder en moreel onaantastbaar. Toen hij daarna meldde dat hij geen oordeel had over 'the wisdom' van het bouwen van dat ding, maakte hij een serieuze misstap. Door dat te zeggen maakte hij het oordeel deel van de opiniesoep. Ik zei eerder dat het een no win discussie is. Argumenten tellen niet, alleen emoties. Precies het terrein waarop haatzaaier Wilders goed is. Discussie is niet iets waarin de Grote Leider zich begeeft, hij maakt alleen statements die de media braaf rapporteren of zelfs als opinieartikel in de Volkskrant afdrukken.
Ik kan me niet voorstellen dat Obama zich in deze 'discussie' wilde mengen maar nu hij het gedaan heeft, moet hij verder gaan.

Een Philadelphia stijl moreel oordeel is aan de orde (zoals hij racisme oppikte toen het tegen hem werd gebruikt). Hij moet zijn rol als president leren spelen en de burgers uitleggen hoe de wereld in elkaar zit. De straf op lamlendigheid is direct en verdiend. Niet alleen is twee derde deel van de Amerikanen tegen de moskee (een vaststelling die verder geen betekenis heeft, we bouwen geen gebedshuizen per referendum - alleen sommige onverbeterlijke D66'ers denken nog dat referenda iets te betekenen hebben) nu denkt ook weer eens een derde dat Obama een moslim is. Ook dat doet er, natuurlijk, niets toe maar een Witte Huis dat persverklaringen moet uitgeven die vertellen dat Obama echt, werkelijk een christen is, zijn natuurlijk selfdefeating. Zodra je moet ontkennen dat je een bepaald geloof hebt, trap je tegen dat geloof. Obama gaat de prijs betalen van politieke toondoofheid. Het is niet de eerste keer maar het blijft opmerkelijk dat iemand die zo feilloos campagne voerde zo dom bezig kan zijn. Ondertussen blijft het een no win. Wie het debat aangaat, legt zich neer bij de termen die Wilders en andere haatzaaiers ervoor gesteld hebben. Ook dat is dom.

Belastingverlaging en hypotheeksubsidie voor de rijken

Volgens het congressional budget office zijn de belastingverlagingen voor de rijken die Bush doorvoerde en die dit jaar aflopen, goed voor de economie op de korte termijn maar desastreus voor de begrotingsdiscipline op de middenlange termijn. Dat zou genoeg moeten zijn om de Republikeinen de mond te snoeren maar ik kan nu al voorspellen dat ze het eerste deel van het CBO verslag zullen gebruiken. Ook hier moet Obama leiden. Het is toch al te dol dat hij nu nog moet gaan uitleggen waarom belastingverlagingen voor de rijken onzinnig zijn als de begroting onder druk staat. Maar de rijken lijken hier publicitair gezien een stuk beter bezig dan de moreel verstandigen, ongeveer zoals de hypotheeksubsidies voor de rijken in Nederland onaantastbaar zijn omdat minder rijken denken dat zij er ook voordeel bij hebben - wat niet zo is.

Masterplan of slimme geluksvogel?

Gisteren bij standpunt.nl werd betoogd dat Grote Leider Wilders een master plan zou hebben (gehad) dat hem premier van Nederland moet maken. Ik betwijfel dat. Hij heeft min of meer per ongeluk een doorbraak bewerkstelligd (weet u nog dat Pastors en die ene goede parlementariër van de LPF voorop lagen in peilingen?) en probeert daar nu op te bouwen. Ook de bestaande partijen, inclusief D66. hebben meegeholpen aan het opbouwen van zijn statuur als anti-Den haag kracht.

Maar om premier te worden moet hij de overgang maken van schreeuwlelijk en haatzaaier naar vertegenwoordiger van een deel van het algemeen belang. Dat kan niet in een minderheidskabinet, denk ik. De CDA'ers van het slag Verhagen zijn veel te sluw om dat toe te laten en zullen hem ergens een mes in zijn rug steken - ook al zijn ze zelf zo machtsbelust dat ze onder alle voorwaarden de ministersposten in zullen pikken. Mijn indruk is is dat er geen masterplan is maar een plan, een drive om Wilders belangrijk te maken, een persoonlijk streven naar erkenning. Zoals sommigen hem nu al een geniaal politicus noemen. Waar ze dat op baseren weet ik niet, maar het zal de neus van Wilders doen krullen. Het wachten is op de val.

Amerikanen laten een gebroken Irak achter

De Amerikanen zijn weg uit Irak. Of het land beter af was geweest zonder deze interventie staat te bezien maar ik laat het graag aan A.J. Boekestijn over om dat te betogen. In elk geval laten ze een politieke puinhoop achter, honderdduizend plus doden, een land met een kapotte infrastructuur en een regio waarin ze de natuurlijke tegenhanger van Iran kreupel gemaakt hebben. Geen oogst om trots op te zijn. Dat de Irakese politici er een geweldige rotzooi van maken in de strijd om hun eigen cliëntele aan de macht te helpen, valt de Amerikanen evenzeer te verwijten. Ik moet nog zien dat ze er zo gemakkelijk vanaf komen met het terugtrekken van hun gevechtstroepen.

19 augustus 2010

Corruptie in Illinois

Ex gouverneur Blagojevich van Illinois, Obama's thuisstaat, stond de afgelopen weken terecht voor van alles en nog wat, samen te vatten onder de noemer klassieke corruptie. Wat we er van buiten vanaf weten is zijn meest opvallende misstap: het veilen van de opengevallen senaatszetel van Obama aan de hoogste bieder. Van de 24 aanklachten tegen Blagojevich is er maar één door de jury terecht bevonden, het liegen tegen de FBI. De rest leverde een probleem op, blijkbaar omdat één jurylid bleef dwarsliggen - precies de strategie die het team van Blagojevich had bedacht volgens een recent artikel in de New Yorker. Daarin werd Blago voorgesteld als een onverbeterlijke dromer, die weliswaar dagdroomde over hoe hij rijk kon worden in de politiek maar er eigenlijk niets aan deed. Voeg daarbij de complexiteit van de aanklacht van het openbaar ministerie (24 punten) en honderd pagina's met instructies voor de jury door de rechter, en het verklaart waarom de arme juryleden niet tot een eenduidig besluit konden komen.

Over het verkopen van de senaatszetel lag één jurylid dwars, over de andere klachten waren er meer mensen die het niet bewezen achtten. Dat laatste gaat problemen opleveren voor het OM als ze, zoals aangekondigd, de aanklachten opnieuw voor de rechter wil brengen.
Ondertussen is Blago's proces deel van een veel groter probleem in Illinois. Typerend genoeg lijkt het ene jurylid dat dwars lag de gesprekken van Blago over de senaatszetel te hebben gezien als 'normale politiek'. Zo kun je het natuurlijk ook bekijken. De voorganger van deze kruimdief, George Ryan, zit in een federale gevangenis wegens corruptie en Illinois staat algemeen bekend als een van de meest corrupte staten van het land (iets dat Obama ook regelmatig krijgt voorgeworpen, al is er geen enkel teken dat hij in het systeem meedraaide). Na de arrestatie van Blago was er een kortstondige beweging om de ethische regels aan te scherpen maar zoals dat gaat, het duurde te lang en het publiek is inmiddels geïnteresseerd in andere zaken. Dus is het wachten op de volgende schuinsmarcheerder in Illinois.

Alaska: wel vangen uit Washington maar altijd kritiek

Mooi artikel in de New York Times over de cognitieve dissonantie in Tea Party staten als Alaska en South Dakota, waar ze zowat leven op federale dollars, subsidies, en tegelijkertijd een uitgesproken haat hebben tegen alles wat met Washington te maken heeft. Sarah Palin in al haar dommigheid belichaamt deze ideeën die inderdaad in Alaska bijzonder sterk zijn. Voortdurend roepen dat ze met rust gelaten willen worden maar ondertussen de zakken vullen met geld uit Washington. Het is een prachtig verhaal. Maar ook een oud verhaal. We kennen deze disconnect tussen de werkelijkheid en de ideeënwereld al langer en al schrijf je er je vingers blauw over, Theedrinkers zijn er ongevoelig voor. Met hun staatsgesponsorde AOW en ziektekostenverzekering roepen ze dat de overheid hen wurgt. Het mooiste zou zijn om de kraan naar deze neuzelaars dicht te draaien. Maar zo werkt het niet in het Amerikaanse pork barrel systeem. We zullen afhankelijk blijven van de pers om excessen bloot te leggen.

Persvrijheid

News Corporation, de onderneming van mediamagnaat Murdoch en eigenaar van onder meer Fox News en de Wall Street Journal, stort minstens een miljoen dollar in de kas van de Republikeinse Partij. Het is geen nieuws dat Murdoch een agenda heeft maar de belangenverstrengeling van sommige media met de politiek wordt zo wel erg knellend en opzichtig. Het beïnvloedt niet de redactionele lijn, zegt een woordvoerder van de onderneming. Ja, hij gelooft ook in de kerstman.

18 augustus 2010

Petraeus en zijn exit uit Afghanistan

Niet alleen in Nederland wordt de politici voorgelogen door de militairen. Ook Obama is het slachtoffer van generaals die hem een jaar geleden wijsmaakten dat de surge in Afghanistan het mogelijk maakte om in achttien maanden een Afghaanse politiemacht/leger op poten te zetten. Doen we zo, zei generaal Petraeus toen. Nu voert hij een campagne om te laten weten dat de deadline die Obama toen inlaste, dat de troepen na achttien maanden weer zouden vertrekken, niet te houden is. Petraeus stelt dat hij niet aan het werk is om te presideren over een 'graceful exit'. Daarmee ondermijnt hij Obama en zet zichzelf te kijk als masseur van de feiten. Maar vooral maakt hij duidelijk hoe ongelijk hij heeft. De exit uit Afghanistan wordt alles behalve graceful. En Obama kan daartoe maar beter zo snel mogelijk besluiten.

Avonturen in de board room van HP

Waarschijnlijk heeft u de recente problemen bij HP, de computer onderneming, niet gevolgd. Mark Hurd, de baas sinds 2007 toen Carly Fiorina het bedrijf de vernieling in had geholpen (ze probeert nu senator voor Califonrië te worden), is begin deze maand gedumpt na een aantal 'ethische misstappen'. Of misschien was het sexual harassment, dat blijft onduidelijk. Wellicht was het enkel het verkeerd declareren van een paar duizend dollar. In elk geval moest Hurd vertrekken. U hoeft geen traan te laten want hij kreeg miljoenen dollars mee, maar vertrekken moest hij. Geleidelijk aan blijkt dat de board van HP dit incident gewoon gebruikte om van Hurd af te komen. Daarvoor waren allerlei redenen maar de enige reden die telde, namelijk dat de board geen vertrouwen meer had in Hurd, die nogal egocentrisch, noncommunicatief en dergelijke schijnt te zijn, werd niet aangevoerd. HP'ers klaagden ook dat hij de resultaten enkel verbeterde door r&d terug te dringen, waardoor het bedrijf bijvoorbeeld geen antwoord heeft op Apple's Ipad. In een nabrander van deze affaire lekken nu deze en gene allerlei materiaal dat duidelijk moet maken dat het ontslag wel degelijk op inhoudelijke gronden plaats vond of, van de andere kant, dat het wel degelijk echt sexual harassment was.
HP huurde een pr expert in om een mooie draai aan het verhaal te geven. Niet zo gek aangezien HP een voorgeschiedenis heeft van boards die zich misdragen (door spioneren bij journalisten en andere boardleden) maar de publiciteit die nu doordringt is behoorlijk schadelijk. Ik weet niet precies wat voor lessen hieruit te trekken zijn, behalve dat het leven als baas van een groot bedrijf niet altijd plezierig is (al is de betaling dat wel) en dat je zo indirect hoort dat boards nog steeds de cijfers oppoetsen voor de korte termijn. Misschien ligt er een carrière voor Hurd weggelegd als Republikeinse politicus.

17 augustus 2010

Uihuilen en opnieuw beginnen

De post mortems voor de regering Obama worden nu al geschreven. En inderdaad ziet het er niet goed uit voor de Democraten bij de tussentijdse verkiezingen in november. Ik vermoed dat het uiteindelijk zal meevallen maar het is duidelijk dat de conservatieven erin geslaagd zijn het debat te framen. De overheid is opnieuw de grote boeman en dan maakt het niet uit, blijkbaar, dat diezelfde overheid onder leiding van Obama het financiële systeem overeind hield en de autoindustrie redde. Voor de theedrinkers, meestal boven de 50, lijkt het irrelevant dat ze allemaal een overheids ziektekostenverzekering hebben (medicare). De boodschap is simpel en je moet het de Republikeinen nageven, ze hebben hem er ingeheid op een manier die nog wel zal beklijven: dit is on Amerikaans en daarom socialisme.

Het helpt niet vast te stellen dat kiezers dom zijn, geen geheugen hebben en zich laten opnaaien om tegen hun eigen belangen te stemmen. Dat doen kiezers overal, i Limburg net zo goed als in Wisconsin.
Duidelijk is wel dat Obama als president niet half zo effectief is in het vormgeven van de boodschap van zijn regering als hij was als kandidaat. Ik weet nog steeds nog precies waarom dat zo is. Ik geloof dat hij te laat (en misschien nog te weinig) de overgang heeft gemaakt naar een intens politieke president die koppen tegen elkaar slaat, de tegenstellingen duidelijk maakt en wint door zonodig ook vuil te spelen. Dat beantwoordt nog steeds niet de vraag waarom dat zo is maar ik denk dat het Obama's aard is. Zijn karakter, een van dingen die we in hem bewonderden als kandidaat, is er een van compromis, van zoeken naar een concensus. In het huidige klimaat met op obstructie gerichte Republikeinen is dat niet de meest nuttige karaktertrek.

Ik ben altijd kritisch geweest over de manier waarop Clinton zijn presidentschap verkwanselde maar diens go with the flow opportunisme en zijn beslissing, na 1994, om kleine dingen te veranderen (veel kleine dingen), was nog niet zo ineffectief. Er moet hard nagedacht worden in het Witte Huis. David Axelrod en andere campagne mensen moeten terug naar Chicago. Overleven is de boodschap nu.
Met twee grote wetten (gezondheidszorg en financiële instellingen) en een stimuleringsprogramma dat de economie stabiliseerde is Obama effectiever geweest dan veel mensen denken. Afghanistan zal hem gaan kosten want het zet zijn hele buitenlandse én zijn begrotingspolitiek vast. Daar kan hij handelend optreden. Maar ik zou er niet op rekenen.

Nog steeds 18 miljard?

De economie van Duitsland groeit ineens weer. Nu 1,4 procent, later dit jaar, denken ze, drie procent. Merkel is slim genoeg om de extra inkomsten die dat oplevert te gebruiken om de druk op de begroting te verminderen, ondanks de praatjes van haar coalitiepartner de FPD, die belastingverlagingen wil. Maar als Duitsland groeit dan blijft Nederland nooit ver achter. Het risico hier is dat we straks ineens wel degelijk toe kunnen met 12 of 15 miljard bezuinigingen in plaats van de heilige koe die de 18 miljard geworden zijn. Dan kan de PVV regering afzien van vervelende maatregelen en doen wat de VVD en het CDA ook met een middenkabinet hadden kunnen doen. Op Joop.nl speculeert Francisco van Jole dat dit alles een Verhagen plot is om straks sterker aan een middenregering te kunnen beginnen. Ik onderschat de sluwheid van Maxime Verhagen niet, maar ik vermoed toch dat de machtsfactor (vijf kabinetszetels met 21 parlementszetels) de belangrijkste drive is.

16 augustus 2010

Geen WK in Nederland

Tja, ik vrees dat ik toch ook wat moet zeggen over de wk aspiraties van Nederland. Niet doen. Niet vanwege de luchtfietsende berekeningen. Iedereen kan wel roepen dat er geld overblijft of geld verloren wordt. Doet er niet toe. We willen dit niet. Voetbal is niet belangrijk genoeg om maatschappelijk geld of energie aan te besteden. Nederland hoeft helemaal niet omhoog gestoten worden in de vaart der volkeren door een voetbalfeestje te organiseren. Laat onze Geert maar optreden als ambassadeur. Kost niets, succes verzekerd. De schade daarvan herstellen, daar kan geen toernooi tegenop.

No win situaties: niet in meegaan

Obama is zo onverstandig geweest om zich te laten meeslepen in het moskeedebat. Zijn oorspronkelijke standpunt was, net als burgemeester Bloomberg, dat als je aan de vergunningen voldoet je mag bouwen wat je wil. Slechte smaak of onverstandig manoeuvreren is niet aan de orde. Zo ongeveer zoals een minderheidskabinet met een meerderheid in de kamer smakeloos, ondemocratisch en onverstandig is maar niet in strijd met het staatsrecht. Later modificeerde Obama dat door te zeggen dat het bouwen van die moskee hem niet zo verstandig leek. Dom, dom, dom. Waar is zijn politieke gevoel gebleven?
Hij wist natuurlijk van tevoren de scherpslijpers als domme Sarah en gemene Gingrich daar gebruik van zouden maken. Zoals die hele moskee affaire een opstapje is voor de haatzaaiers om moslims in het algemeen aan te vallen. Vandaar dat Grote Leider Wilders er zo welkom is en vandaar dat hij het ziet als een puike gelegenheid om zijn belegen praatjes een brede platform te geven, dit keer ook namens, jazeker CDA, namens de Nederlandse regering.

De ene smakeloosheid heft de andere niet op. Dit is een no win situatie voor iedereen met gezond verstand en redelijke argumenten. Je wint het nooit van de irrationele haatzaaiers. Dat Anti Defamation League, de joodse lobby die het protest tegen de moskee heeft aangejaagd, heeft daar nu al spijt van. Ook bij hen geldt dat zij degenen waren die onverstandig handelden. Juist een joodse lobbyclub zou zich verre moeten houden van dit soort opgefokte conflicten. Ondertussen kan iedereen met een verstandige opinie er beter het zwijgen toe doen en burgemeester Bloomberg het woord laten voeren. Hij doet dat helder en eloquent. Alle andere verliezen het in de clash van gebrek aan civilisatie.

13 augustus 2010

Bezuinigen op defensie? Onmogelijk.

Het staat nog te bezien hoe minster Robert Gates van Defensie er historisch vanaf komt als het gaat over Irak en Afghanistan, maar hij mag nu al gelden als een van de betere ministers in de regering Obama. Gates, een Republikein die ook het laatste jaar van de kleine Bush het Pentagon runde, heeft zelfs het onmogelijke voor elkaar gekregen: bezuinigingen. Jaar na jaar treft het Pentagon een begroting aan van het congres die de militairen meer geeft dan ze vragen. Ja, juist, meer. Waarom? Omdat geen basis, geen flutproject, geen vliegtuig of wapensysteem de nek om gedraaid kan worden zonder dat het congres zich bemoeit met de lokale pork barrel effecten. Gates heeft er al het een en ander doorgekregen. Maar met vijf procent van BNP voor defensie zijn de Amerikaanse uitgaven te hoog, in elk geval te hoog voor wat nodig is. Overweldigende kracht is een mooie doelstelling en Europa, dat niets uitgeeft, is er nooit dankbaar genoeg voor, maar daarvoor is al dat geld niet nodig.
We have been there before. Ik herinner me nog in de laatste koude oorlogsjaren onder Reagan de discussies over hamers van 8000 dollar, toiletbrillen die een nucleaire explosie konden overleven, om niet te spreken over de B1 bommenwerper en andere overbodige projecten. En het sluiten van bases - niet toevallig zodanig verdeeld dat zowat iedere staat iets heeft - is een permanent proces van irrationele afwegingen.

Voorbeeld. Gates wil het US Joint Services Command sluiten. De diensten zijn zo geïntegreerd is zijn overweging, dat ze geen coördinerende bureaucratie nodig hebben. Helaas, dat clubje bureaucraten zit in Virginia en dus liggen de politici uit die staat dwars. Gates wil ook het aantal generaals en admiraals (nu meer dan duizend) en hun voorzieningen beperken. Good luck. Niets is zo sterk als bureaucratisch lijfsbehoud - de NAVO kan daar ook over meepraten, net als vele bureaucratische instellingen in Nederland die niet door Grote anti-den Haag Leider Wilders zullen worden aangepakt.

De senaat, ooit een respectabele plek

Ergens op mijn website staat een artikel over de Amerikaanse Senaat, nogal bewonderend over de 'greatest deliberative body in the world' - een typering die uiteraard door de senatoren zelf is bedacht. Het wordt tijd om dat verhaal te herzien. We hebben de afgelopen twee jaar heel wat filibuster onzin uit de senaat horen komen en de Republikeinen zijn vooral uit om een reputatie te vestigen als 'the greatest obstructive body'. Ik heb het artikel in de New Yorker gewijd aan de senaat nog niet gezien maar smul nu al van de bits and pieces die er uit komen. De senatoren van de beide partijen vermijden tegenwoordig oogcontact - je zou eens een deal kunnen maken in het landsbelang maar tegen de partijgeest. Ze werken drie dagen per week en besteden de helft van hun vrije tijd aan het bijeen schrapen van geld voor hun herverkiezing.
Grote, laat staan grootse, debatten vinden er niet plaats. Wel wentelen de miljonairs van de senaat zich in onbegrijpelijke rituelen, vooral bedoeld om de powers that be daar te houden. Filibusters werden ooit gebruikt om serieuze wetten tegen te houden, worden nu voor de kleinste onderwerpen ingezet. Mensen als John McCain en Lindsey Graham, twee Republikeinen met verstand (ja, die zijn er nog), houden zich nu alleen nog bezig met de herverkiezingen van de oude man McCain die in 2008 het grootste deel van zijn principes inleverde om Obama te verslaan en nu wat er nog over is, verkwanselt om zijn zetelje voor Arizona te behouden. De tijd om de senaat met respect te bekijken en op zondagochtend in de praatprogramma's bedachtzame en verstandige mensen te horen over belangrijke onderwerpen, is voorgoed voorbij. Obama zou bruggen bouwen in Washington. Dat is niet gelukt. Maar de beschuldigende vinger kan het best richting congres worden uitgestoken.

Waar zijn de liberalen tegen Wilders?

Er zijn CDA'ers die dit aanstaande kabinet niet kunnen verdragen. Gelukkig maar. De VVD'ers die daar last van hebben, zijn niet te horen. Waar zijn de liberalen gebleven? Het wordt tijd om dat label definitief weg te pakken van de partij van asfalt en hypotheeksubsidie. Waar blijft een echte liberale partij in Nederland?Mooi stuk overigens in de NRC van gisteren van Tom Jan Meeus over de joodse lobby organisatie die het nodig vond zich tegen de Manhattan Moskee te richten en nu zit opgezadeld met onze Grote Leider, terecht omschreven als iemand die haat zaait.

12 augustus 2010

Leve de Tea Party

In Colorada hebben de Democraten voorkomen dat een zittende senator in de voorverkiezingen werd gewipt door een nieuwkomer. Plusje voor Obama. Dat de Republikeinen een Tea Party idioot kozen in plaats van een serieuze uitdager was een extra opsteker. Dit is de vierde staat waar de Republikeinen hun kansen kleiner maken door Tea Party enthousiasten te nomineren. Wel ironisch om te zien hoe de partij de vruchten plukt van anderhalf jaar lang intens negativisme.

Grabbelen voor kamerleden

De stoelendans om plaatsen in het ruime bemeten kabinet Wilders zonder Wilders is begonnen. En ja hoor, vooral Tweede Kamerleden zijn in de running. Nauwelijks gekozen als volksvertegenwoordiger en, zo mag je veronderstellen, op die basis op de lijst gezet, verruilen de dames en heren hun mandaat voor de uitvoerende macht die ze eerste zouden controleren. Geen wonder dat onze kamerleden vooral bezig zijn met hun latere carrière en niet met het werk van echte vertegenwoordigers.
Maar dan de namen. Houdt u vast. Behalve Grote Leider Wilders als vertegenwoordiger van Nederland in New York, krijgen we mogelijk (als de Telegraaf het wil) Fred Teeven op justitie. Wat dacht u van Van Baalen (wat een lachertje dat hij een jaar geleden naar Europa ging) op buitenlandse zaken of defensie? Of De Krom als staatssecretaris? Ik kan me niet goed voorstellend dat vos Verhagen Economische Zaken zou nemen, het minst interessante ministerie van alle, zelfs als daar Landbouw wordt bijgevoegd. Voor de rest is het een heerlijke grabbelpot, meer posten te verdelen dan ooit, met dank aan Wilders.
Rutte had historie kunnen maken met een serieuze regering van het brede midden, alle fractieleiders in de kamer, zwaargewichten in de regering. Het wordt dit achterkamerkabinet.

10 augustus 2010

Quo vadis VVD?

Het stuk over de VVD dat Pieter van Os zaterdag in de NRC publiceerde laat veel vragen onbeantwoord. Het stelt vast dat de VVD een rechtse partij is, op basis van het gebrek aan protest tegen de coalitie met Grote Leider Wilders. Ik weet niet of dat zo is, en ik weet ook niet helemaal wat rechts betekent. Van Os ook niet, maar hij betwijfelt geloof ik of het veel met liberalisme te maken heeft. Hij gooit Isaiah Berlin ervoor, met positieve en negatieve vrijheid. Rutte heeft ten minste nog, in Van Os' versie althans, een visie op een samenleving: met een sterk vrijheidsbegrip kunnen individuen zich toch pas goed ontplooien in een samenhang waarin normen en waarden wel degelijk een rol spelen. Dat zit dichter tegen de visie van de oude John Stuart Mill aan dan tegen Wilders die zijn Partij met het label vrijheid tooide maar alleen maar wil verbieden. Evenmin doet het veel met de De Kroms en Griffithsen van de VVD, of Elias en anderen, die opbloeien als congressen gaan over 'meer asfalt en minder belastingen' - zonder de interne contradictie daarvan zich te realiseren (zoals ze ook geen moeite hebben bij de minder overheid partij met de hypotheekrentesubsidie).
Uiteindelijk is het artikel niet erg bevredigend. Het laat me in elk geval met een aantal vragen zitten. Ik dacht dat met Wilders en een deel van zijn kiezers een deel van de conservatieve VVD was vertrokken (en met Verdonk een verder deel - overigens in Kunststof gisteren een, vond ik, toch onthullend beeld hoe Elsevierjournalisten dat holle vat van een verflaagje voorzagen en oppompten tot een serieuze politica).

Maar misschien is het zo dat er geen leden zijn weggegaan en dat de conservatieve groep het gewoon weer overgenomen heeft, zoals de VVD regelmatig heen en weer fietst. Is de anti-overheidstendens rechts? En past die bij een VVD zoals Rutte die omschreef met normen en waarden? Of gaat het toch gewoon om belangen behartigen? Op het meest banale niveau, auto's en huizen. Met liberalisme heeft het allemaal weinig te maken, in wat voor vorm je het ook giet en hoeveel pretentieuze intellectualistische drogredeneringen Bolkenstein er ook overheen mag gooien. Dat moet de vraag zijn voor de komende maanden: is deze VVD liberaal te noemen? Of is het gewoon een corporatistische belangenpartij die op sluwe wijze volks oogt maar de elite bevoordeelt (en de elite is in Nederland tamelijk breed, met dank aan onze sociaal democratische/christelijke verzorgingsstaat)?

Clintons China diplomatie

Ik moet bekennen dat het me ontgaan was, maar de VS heeft een belangrijke move gemaakt in Zuid Oost Azië. Geoff Dyer in de FT wees me erop. Eind juli hield Hillary Clinton een toespraak in Hanoi. Ze vertelde een bijeenkomst van landen in de regio da de VS bereid was op te treden als bemiddelaar in de gesprekken over de eilanden in de South China Sea, die onder meer door China geclaimd worden.
Het gaat niet zozeer om de eilanden, legt Dyer uit. De meeste daarvan zijn een paar rotsen maar omdat ze in belangrijke zeewegen liggen hebben ze strategische betekenis. Clinton had twee doelstellingen. De eerste was te laten weten de Amerika terug is in de Aziatische diplomatie. Onder Bush was er weinig interesse in de regio, althans dat vonden de lokale leiders. Clinton maakte duidelijk dat de VS nog niet weg is. Maar het was ook een boodschap aan de regio over China, dat zich aandient als de dominante macht. Sinds het torpederen van het Zuidkoreaanse schip in maart heeft de VS voordeel getrokken van China's weigering om Noord Korea te kritiseren om de banden met Seoul weer aan te halen. En naarmate de omliggende landen zenuwachtiger worden van China's mogelijk rol in de South China Sea, kan ze op een beter gehoor rekenen.
De grote strategie is niet nieuw. Die is nog steeds om China vast te zetten in het netwerk van economische en diplomatieke banden dat het land nodig heeft om in de wereld mee te draaien. Daarin heeft de VS nog steeds het voortouw, ondanks de negering van deze netwerken door de kleine Bush. Maar de regering Obama moet een flinke achterstand inhalen door de afleiding van de oorlogen in Irak en Afghanistan. In de tussentijd heeft China eigen netwerken opgebouwd, grensconflicten bijgelegd en pijplijnen gebouwd. Zoals Dyer vaststelt, het momentum is duidelijk bij China. De VS kampt met tekorten en nog steeds die oorlogen. Maar, zegt hij, Clinton heeft een valkuil gegraven in de South China Sea. Als China dwarsligt over de Amerikaanse rol dan duwt het de omliggende landen juist in de richting van de VS. Hoe afhankelijker iedereen in de buurt wordt van China, hoe meer mogelijkheden er zijn voor de diplomatie van de VS.

De macht van 52 zetels

De regering Rutte/Wilders zal straks vijf ministers opleveren voor het CDA - de grootste verliezer in de verkiezingen. Zes zullen er naar de VVD gaan. Wilders mag roepen wat hij wil, Nederland vertegenwoordigen in Manhattan, maar daar waar de zaken gedaan worden, benoemingen, beleidslijnen e.d., op de ministeries, daar hebben de traditionele machten het voor het zeggen. Met dank aan de opschudder van het Haagse, de Grote Leider.

9 augustus 2010

Nixon, altijd goed voor ruzie

President zal altijd voor controverse blijven zorgen. Nu gaat het over het Watergate deel in zijn presidential museum in Yorba Linda, Californië,vlak bij Los Angeles. Tot voor drie jaar was dat onderdeel ontworpen door Nixon zelf. Het was een zwarte gang met wat teksten op de muur en wat installaties over de beroemde tapes. De nieuwe eigenaar van het museum, de National Archives, beloofde het te verbeteren en deed dat. Maar de Nixon fans hebben geprotesteerd. Veel van die fans hebben het nog steeds niet begrepen. Ze klagen dat Kennedy en Johnson ook bandopnames maakten. Dat is waar en het heeft trouwens mooie boeken opgeleverd over hun besluitvormingsproces - precies de reden dat de opnames gemaakt werden. Nixon werd afgezet niet omdat hij afluisterde of bandjes opnam, maar omdat de bandjes uiteindelijk lieten horen dat hij actief was in illegale activiteiten.

De smoking gun stond op de band, het was niet de band zelf. Wie de teksten op de bandjes heeft gelezen en zeker de recente nieuwe publicaties van de Archives kan er geen enkele twijfel over hebben dat de regering Nixon de gevaarlijkste is geweest sinds pak weg Andrew Jackson (1829-1837) die gewoon deed wat hij vond dat nodig was. Een mogelijke uitzondering is de regering van kleine Bush. Daarin vond een staatsgreep plaats door bendeleider Cheney, de vicepresident die geen respect heeft voor democratische processen of de grondwet. Bush en de wereld had het geluk dat hij in robuuste gezondheid zijn presidentschap beëindigde, want een regering Cheney zou zonder twijfel Nixon in de schaduw hebben gesteld. Ondertussen is het Watergate deel van de library in Yorba Linda gesloten. Dat maakt een bezoek tamelijk nutteloos. Jammer.

14e amendement onder vuur

De anti-immigratie strijd in de VS heeft een nieuwe draai gekregen, helaas door toedoen van iemand die er tot nog toe redelijk zinnige dingen over zei, senator Lindsey Graham. Graham verkondigde vorige week dat er wat gedaan moest worden aan het Amerikaanse 'ius solis', dat je automatische Amerikaan bent als je op Amerikaans grondgebied wordt geboren (staat in 14e amendement op de grondwet, ingevoerd na de burgeroorlog als deel van de afrekening met slavernij). Het is vaste regel geworden na de jaren zestig van de negentiende eeuw en een aantal malen bevestigd door het Supreme Court.
Graham vond het een 'fout' om dat toe te staan. Andere Republikeinen proberen dit vuurtje te doven. De hispanics, toch al niet erg pro-Republikeins en om goede redenen, dreigen voorgoed voor die partij verloren te gaan. Waarom Graham zoiets stoms zei, is onduidelijk. Het was misschien om het vuurtje op te stoken in Arizona, de staat waar zijn vriend John McCain al zijn principes heeft ingeleverd om door de conservatieve Theedrinkers te worden geaccepteerd. Daar het het federale hof vastgesteld dat de anti-immigratiewet ongrondwettelijk is. Sheriff Arpagio van Phoenix, een moderne Andrew Jackson zonder diens intelligentie, doet gewoon wat hij wil en arresteert los en vast. Ook in Arizona hebben twee dames lijsten met zwangere illegale Hispanics verspeid, met de bedoeling om te laten zien hoeveel kinderen zo Amerikaans worden terwijl hun ouders er illegaal zijn. De sfeer verhardt zich.

Over één kam geschoren

Een verharde sfeer geldt ook voor de moskee in Manhattan waar Grote Leider Wilders straks zijn bijdrage zal leveren aan maatschappelijke haat. Tot nog toe had Amerika bewonderenswaardige terughoudendheid getoond in het publieke debat over moslims en terreur, steeds het onderscheid in acht nemend tussen terroristen, radicalen en gewone gelovigen - een nuance die aan Wilders niet besteed is. Sarah Palin en andere rechtse idioten nemen nu de Wilders houding aan en veroordelen de islam als geloof omdat er een aantal moslims terroristische daden plegen. Daar kan niets goeds van komen.

8 augustus 2010

Wilders vindt zijn plek: smakeloosheid bindt

Ik vind het een tamelijk smakeloze en betekenisloze affaire om vlak bij Ground Zero een moskee te bouwen. Maar net zo min als burgemeester Bloomdale kan ik zeggen dat het niet zou mogen. Omdat het zo smakeloos is, is het natuurlijk wel de gelegenheid bij uitstek om onze vice premier die het niet officieel is, Grote Leider Wilders, zijn smakeloze praatjes te horen toevoegen aan het koor van protesten tegen de moskee. De campagne in de VS tegen de moskee heeft al lelijke ondertonen gekregen, gezet in de toonsoort van Fox, Rush Limbaugh, de Republikeinse senaat en de Tea Party. Daarin past Wilders wonderwel. Hij kan er en mag er, met dank aan het CDA, Nederland vertegenwoordigen, zodat de wereld voorgoed van het idee genezen is dat hier op de rand van de Noordzee een redelijk beschaafd en tolerant land ligt.

Gedane zaken

In de NRC werd gespeculeerd over een zakenkabinet. Het lijkt verdraaid veel op wat ik steeds heb voorgesteld: een vijf partijen kabinet waarbij de leiders van de partijen in de kamer blijven. Opstelten als aanvoerder en verder alle deelnemers aan het Nederlandse corporatieve stelsel. Inderdaad, zoals de auteur betoogt, als je dergelijke bezuinigingen wilt doorvoeren, zoveel wilt veranderen, dan moet je op brede steun kunnen rekenen. En dan moet het zakenkabinet op wisselende meerderheden kunnen bouwen, of in elk geval moeten proberen om die bij elkaar te sprokkelen. Betekent dat iedereen op een bepaald moment wel iets moet toegeven of inleveren. Het is mooi om te dromen maar de pluchejongens Rutte en Verhagen hebben het einddoel al in zicht en gaan door riemen en ruiten om het te bereiken. Met dank aan Trix en Lubbers is de deal al gedaan. Helaas.

Like deze pagina

Specialisten Amerika

Stay tuned

Wil jij elke maand naar Amerika?

  • Schrijf je in voor de maandelijkse nieuwsbrief boordevol foto's, prijsvragen en insider tips.
  • Ook ontvang je speciale deals van onze partners!

Aanmelden nieuwsbrief

Amerika kenner
Sponsors