3 juni 2011 - 15 juni 2011
Like ons op Facebook

3 juni 2011 - 15 juni 2011

door Frans Verhagen

De blogposts op deze pagina zijn geschreven door Frans Verhagen (Oud beheerder van Amerika.nl)

15 juni 2011

Nieuw innovatiebeleid: pak het af van echte onderzoekers

Twintig ondernemersinkomens, pak weg, is het onderzoeksbudget fundamenteel onderzoek. Omdat onze grootverdieners wel top zijn maar weigeren te investeren, geeft minister Verhagen hen het budget van echte onderzoekers.

Minister Maxime Verhagen is geen groot denker. Toch is het stukje dat hij liet pennen voor de NRC over fundamenteel onderzoek interessant leesvoer. Het begint met drie alinea's agitprop over ons kleine land met zijn vele topondernemingen. Geen jansaliegeest, niet wegkruipen achter de dijken. Standaard retoriek van de jongens van stavast van het Nederlandse bedrijfsleven.

Maar Verhagen heeft een agenda. Hij wil ondernemingen stimuleren om meer geld aan onderzoek uit te geven. Dat doen ze namelijk niet. Onze topondernemingen geven blijkbaar veel minder uit dan ondernemers in landen om ons heen. Hoezo topondernemingen? Het lijkt me lovenswaardig om die ondernemers eens wat peper in hun kont te stoppen, belastingvoordeel hier, investeringspremie daar. En ja, Verhagen heeft negen, jazeker, negen sectoren geprikt waarin we sterk zijn. Negen. Alle belangen zijn behartigd, alle vrienden en bekenden opgenomen.

Die ondernemers doen al jaren niet genoeg, zegt Verhagen. En dus is de volgende stap logisch: meer zeggenschap van de ondernemers!? Jazeker. Dat is de andere aanpak van de jongens van stavast van Rutte/Wilders, belangenbehartigers extra ordinaires. Schaarse middelen, bla, bla, bla. En dus mogen de vrienden van Verhagen, de ondernemers, nu ook meedippen in het onderzoeksbudget voor fundamenteel onderzoek. Logisch toch?

Wetenschappers moeten zijn maatjes gaan 'omarmen' om zo het onderzoek waar ze zelf niets aan doen, vooruit te helpen. We hebben het overigens, dit terzijde, over 350 miljoen Euro. Ruwweg het salaris van twintig topbankiers en/of ondernemers. Lullig dat die bedrijven zelf hun onderzoek niet kunnen betalen maar het is wel duidelijk waarom dat niet kan. Er moet ook nog wat verdiend worden. Verhagen to the rescue.

Nu mogen diezelfde ondernemingen nog in deze zeer beperkte middelen van serieus wetenschappelijk onderzoek dippen. Waarom? Dan kunnen ondernemers niet meer zeggen dat wetenschappers in een ivoren toren zitten. Verhagen verdeelt de pijn. Ook de bedrijven moeten wat doen. Nou ja, doen? Ze moeten durven investeren in onderzoek dat nieuwe producten en diensten oplevert. Je zou denken dat dit een basisfunctie is van een onderneming. Mooi niet. De markt doet dat blijkbaar niet, de ondernemers doen dat blijkbaar niet, ze moeten het onderzoeksgeld krijgen.

Is dat het topland dat Verhagen zo ronkend beschrijft in de eerste alinea? Verdienen onze topondernemers zoveel omdat ze zo ver vooruit denken en zo creatief zijn? Ben je gek. Ze doen niets en nu helpt Verhagen hen daarbij. Het enige wat hij bereikt is dat het echte onderzoek waarbij die flutondernemers niet betrokken zijn het nog moeilijker krijgt.

Die jonge onderzoekers hebben gelijk. Als die hoogbetaalde nietsnutten van investeerders in innovatie hun agenda gaan bepalen dan wordt het niets. Verhagens oproep aan jonge onderzoekers (aio's in onderbetaalde functies) om een maatschappelijke uitdaging aan te gaan is van een stuitende platheid. Helaas, precies de schaamteloze onzin die deze regering kenmerkt. Fijn dat de voorlichters van Verhagen dat nu eens mooi hebben opgeschreven.

Zakkenvullers, continued

Terwijl de schaduwgevechten over Griekenland doorgaan, zien we op dezelfde voorpagina van de Financial Times die dat meldt, dat de inkomens van de bankdirecteuren het afgelopen jaar met 36 procent zijn gestegen. Hun prestaties zijn wisselvallig, meldt de krant behulpzaam. Als de onverstandige investeringen in Griekenland worden afgeschreven op rekening van de banken en niet van de belastingbetaler wordt dat plaatje nog wat schever.

14 juni 2011

Going, going, gone. Ruudje in Tsetsjenië

Het schijnt dat de déconfiture van Ruud Gullit, zakkenvuller extraordinaire in Tsjetenië, belangrijk Nederlands nieuws is. Slappe nieuwsdag? Het haalde Radio 1
Niettemin kan ik een licht gevoel van leedvermaak - de laagste vorm van vermaak, maar vooruit, niemand is er geheel onschuldig aan - niet onderdrukken. De in new age achtige wolken reutelende Gullit heeft als trainer nog nooit wat gepresteerd en was als analist bij de BBC rap weer vertrokken. Zijn Nelson Mandela do good reputatie verkwanselde hij door voor de potentaat in Tsetsjenië te gaan werken, maar zeg nou zelf, wat zou u doen als u drie miljoen krijgt? Het is nog meer dan de Belg van Twente in Saoedi Arabië gaat vangen. Enfin, Gullit kan snel weer in Amsterdam van het nachtleven gaan genieten. Je mag aannemen dat hij zijn drie miljoen al veilig heeft gesteld. En zoals dat gaat in de voetballerij en in het bedrijfsleven, de oprotpremies zijn vaak de aantrekkelijkste. We hoeven geen traan te laten over dit staaltje van Nederlands entrepreneurschap.

Moslimbelasting in Kunduz

De politie lui die Nederland, met dank aan D66 en Groen Links, gaat trainen in Kunduz, zijn afpersers. Volgens een artikel in de New York Times komen behoorlijk wat ex vechters aan boord als politietrainees, waar ze betaald krijgen maar waar hun loyaliteit kwestieus is. Ze blijken als politie vast te houden aan het oude patroon van de mafia en de taliban: je moet beschermingsgeld betalen anders slaan ze je in elkaar of maken je bedrijf kapot. Moslim belasting heet het in Afghanistan, tien procent van de omzet.
Dit is het land, dit is de regio waar wij ons heilzaam werk gaan verrichten. Het is hopeloos, reddeloos en nutteloos.

Weiner oogst

Afgevaardigde Weiner, die van de getwitterde onderbroek, staat onder grote druk om af te treden. Zelf zoekt hij hulp en heeft hij een leave of absence genomen van het Huis. Weiner doet er goed aan gewoon te blijven zitten. Dit soort onderwerpen heeft een levensduur van een week, behalve als de Democraten zelf, zoals oma Pelosi, gaan zitten te zeuren dat hij moet aftreden.
Het gaat niet om een verdediging van Weiners gedrag. Dat is niet passend voor iemand met een publiek ambt. Daar hoeven we niet over te debatteren. Maar het is aan de kiezers in zijn district om te besluiten of ze hem willen houden of niet. Hij wil zijn baan houden en dat mag. Parlementsleden hebben ook in Amerika een eigen mandaat, net als onze brievenbusplasser. Al te snel aftreden onder publieke druk leidt tot spijt, vraag het maar aan ex kamerlid James Sharpe. Gewoon blijven zitten, capuchon op en volhouden maar. Het waait wel over.

Erdogan oogst

De Turkse verkiezingen hebben mooie en terechte resultaten opgeleverd voor premier Erdogan. Goed dat hij geen tweederde meerderheid haalde, dat is voor geen enkel land een goede zaak. De macht van de militairen en de bureaucratische elite, de pilaren van de Elsevier doctrine (beter militaire dictators dan democratische moslims) is gebroken. Nu verstandig verder.

Berlusconi oogst

Ook de verkiezingen in Italië leverden mooie resultaten op. De nationale clown kreeg niet wat hij wilde in referenda, nadat hij eerder als in Milaan en Napels en andere grote steden de kous op de kop had gekregen. Zijn einde is nabij maar dat denken we al een hele tijd. Grootste probleem is dat er geen behoorlijk oppositie klaar staat. Een Europees probleem.

Nederland oogst

Minister Schultz gaat een beleid dat vier jaar geleden is ingevoerd weer helemaal afschaffen. Ik weet niet of dat goed is, ik geef niet om het uitzicht vanaf snelwegen, maar het is typerend voor de overheidsstijl. Voer maar wat in, doe het een paar jaar en doe dan wat anders. Resultaten niet afwachten, niet debatteren of het eerste besluit wel verstandig was.

Over kapitaalvernietiging gesproken. Deze regering hevelt 350 miljoen Euro bestemd voor fundamenteel wetenschappelijk onderzoek over naar onderzoek dat voor het bedrijfsleven wat oplevert. Onderwijs is topprioriteit voor Rutte, maar ondertussen moet 90 procent van alle scholen op leerkrachten bezuinigen. Laten we zeggen, de premier is in zijn eerste campagneleugen niet gestikt.

Ze moesten zich schamen. Helaas, die vaardigheid hebben ze niet. De belangenbehartigers zijn schadelijk voor onze toekomst. Van de wakkere regeringskrant zal de kritiek niet komen. Die nemen liever een gemakkelijk doelwit, Amsterdam Oost en hun financiële geklungel. Kunnen ze lekker tegen Fatima Elatik schoppen. Helden.

11 juni 2011

Een oppositie van niksgeeft Rutte de vrije hand

Volgens Rutte wordt het land sterker van het PVV/VVD beleid. Ik ben niet tegen alle bezuinigingen maar Rutte zou geloofwaardiger zijn als ook de voordeeltjes voor de hogere inkomens en de ondernemingen werden aangepakt. Uiteraard de heilige VVD koe van de hypotheekrente subsidie die onevenredig voordelig uitpakt in de hoogste schijven. Rutte pakt het laaghangend fruit, de handophouders, de afhankelijken, de mensen die in rijen moeten staan voor loketten. Systematiek zit er niet echt achter anders zou de verdeling anders uitpakken.

De oppositie had vrijdag het nakijken. Wat zeg ik, vrijdag? Sinds de oppositie de ambtelijke nota met zestien miljard bezuinigingen als geldende norm aanvaardde (met uitzondering van de SP die consequent blijft en de PVV die alles inlevert in ruil voor macht, of de schijn daarvan) is dat ook het bedrag waar het over gaat. Belastingverhoging of lastenverzwaring is als optie al bij voorbaat uitgesloten. Zoals de NRC vandaag opmerkt, alle partijen hadden al tien miljard bezuinigingen ingeboekt. De VVD had het meest geloofwaardige programma van bezuinigingen, ook al loog Rutte op cruciale punten tijdens de campagne. Maar toen was al duidelijk dat als je dat bedrag accepteert, je de discussie erover al hebt gesloten. De oppositie krijgt dus wat ze verdient, en, in overgrote meerderheid, dus ook het land.

Never mind dat veel PVV kiezers, de klunzen, het slachtoffer zullen worden van hún kabinet. Ze hebben zich tot nu toe laten misleiden door de Grote Leider die de schuld afwentelt op Grieken, allochtonen en andere boogaboo bedreigingen. Lekker gemakkelijk. Dat gaat zolang goed tot de kiezer erachter komt dat het zijn Grote Leider is die hem dit beleid heeft opgedrongen.

Nee, actiebereidheid is er niet en zal er niet komen. Wat dat betreft heeft Rutte het goed ingeschat, of heeft hij het tij mee, of een combinatie van beide. Er zijn geen alternatieve ideeën, er is alleen geneuzel over dat het eerlijker zou kunnen. Het eerlijk doen, als uitgangspunt, is al geen onderwerp meer. De discussie gaat deze maand vooral over Cohen, opgejaagd door een mislukte voorzitter. Maar het zal niet lang meer duren of ook Sap en Pechtold worden het voorwerp van discussie. Wat hebben ze uiteindelijk tot nu toe gepresteerd? Op cruciale punten stonden ze achter Rutte/Wilders ook toen de Grote Leider niet thuis gaf - denk aan de spookmissie naar Kunduz, de redding van de Nederlandse banken en hun Griekse obligaties en de ridicule bezuinigingen op defensie. Ze staan zonder alternatief, zonder eigen programma, en zonder woorden. Ja, bon mots en one liners. Rutte is daar niet kwetsbaar voor.

Nederland is rijk, daarin heeft Schnabel gelijk. Het is ook lui en inactief. Dat betekent dat degenen die de sterkste ideeën hebben die door kunnen drukken. Ook als dat enkel gaat om het behartigen van eigen belangen. Er staat simpelweg niets tegenover.

Een irrelevant land op een irrelevant continent

Minister Hillen kreeg er flink van langs van minister Gates. Jullie weigeren om geld uit te geven, verantwoordelijkheid te dragen en als het er op aan komt dan kloppen jullie weer bij de VS aan. De meest recente ronde van bezuinigingen en de aankondiging dat we echt moeten ophouden met rondjes vliegen boven Libië omdat het geld op is, doet je afvragen waarom we überhaupt nog een defensie hebben. Als je het wil doen, formuleer dan een realistische missie en doe het goed.
Dit kabinet, geholpen door een tandenloze oppositie, ook op dit terrein, kleedt defensie uit zonder de missie aan te passen. De VVD was in zijn verkiezingsprogramma nog voor handhaving van het budget voor defensie en, misschien verrast het u, ik was het daarmee eens. Alle andere partijen waren al aan het terugkrabbelen. Vandaar dat ze nu gewoon door de pomp gingen.

De toespraak van Gates past in een lange rij van Amerikaanse waarschuwingen dat we ons deel niet dragen. De jaarlijkse Mansfield amendement tijdens de Koude Oorlog stelden in feite hetzelfde. Maar nu is het menens. De VS heeft in Europa weinig te zoeken. Europa heeft de VS weinig te bieden. De wereld die ertoe doet keert zich naar de Pacific. Dat is op zich niet erg, want daar gebeurt het nu eenmaal. Maar als er weer stront aan de knikker is bij ons in de buurt, op de hopeloze Balkan, aan de noordrand van Afrika, dan moeten we niet raar opkijken als de Amerikanen op een dag zeggen: doe het zelf maar. En dan kan minister Hillen melden dat Nederland niet meedoet. Het geld is. De hypotheekrentesubsidie was belangrijker.

De guerillacampagne van Gingrich

De campagne van Newt Gingrich donderde in elkaar toen hij op cruise was in de Egeïsche Zee met zijn derde vrouw Callista. Er zit iets van poëtische gerechtigheid in de vaststelling dat Newt, die ontembare Newt, fontein van ideeën en energie, gewoon aan de leiband loopt van zijn vrouw (mooie naam voor een vrouw die hem in de grip heeft). Voor haar werd hij katholiek. Voor haar had hij een half miljoen dollar krediet bij een juwelenwinkel. Voor haar ging hij op deze cruise. Het was niet Newts bekend gebrek aan discipline dat hem in de problemen blijkt, het is zijn afhankelijkheid van zijn vrouw.

De campagnemedewerkers zagen het helemaal juist. Een kandidaat die op een belangrijk punt in de campagne hen laat ploeteren en zelf op reis gaat omdat Callista het wil. Waarom zouden zij dat traject in gaan als de vooruitzichten sowieso onduidelijk zijn en andere campagnes nog medewerkers nodig hebben? Zo krijg je geen mooie baan of mooie exposure voor de campagnes van 2016.

Gingrich gaat door en ik geloof hem. Hij zal een campagne voeren van het type dat George McGovern voerde in 1984 en die Jerry Brown verleidde in 1988 en 1992. Proberen op de podia van de debatten te komen en ideeën te spuien, vanuit een Calimero houding wat het geld betreft maar een gewollen ego als het gaat om de denkwereld. Een guerilla campagne. Newt zal er goed in gedijen. Hij is nog niet weg.

10 juni 2011

Gingrich als zelfmoordmissie

De campagne van Newt Gingrich, de zelfontbrandende handgranaat van de Republikeinen, spatte gisteren uit elkaar. Vijf topassistenten van de ex-Speaker vertrokken. Onenigheid over het beleid was de formele reden maar de eigenzinnigheid en de blunders van de zelfingenomen Gingrich, een zelfverklaard intellectueel, lijken belangrijker.

Het begon ermee dat Gingrich in de week dat hij zich kandidaat stelde het plan van Republikeins idool Paul Ryan om medicare, gezondheidszorg voor bejaarden, naar de prullenbak verwees. Dat is realistisch en het zou een plan van Gingrich kunnen zijn om zijn intellectuele onafhankelijkheid neer te zetten. Luidruchtig terugkrabbelen lijkt er op te wijzen dat hij eerder een aanval van eerlijkheid had gehad, iets dat in campagnes met een ideologische inslag niet verstandig is.

Verder had Gingrich te kampen met negatieve publiciteit over zijn rentevrije kredietrekening bij een dure juwelenboer. Gingrich voorziet zijn derde vrouw blijkbaar geregeld van sieraden en dan is zo'n rekening handig. Het is altijd lastig voor een kandidaat om zijn luxe levenswijze terug te schalen of te bagatelliseren om over te komen als een toffe jongen die weet dat het leven moeilijk kan zijn. Tim Pawlenty's vader was een truck chauffeur en hij heeft het daar vaak over. Zo moet het. Gingrich is al jaren een grootverdiener en leeft ernaar. Herinner u McCain die in 2008 niet alleen liet zien dat hij niets van economie begrijpt maar ook niet precies wist hoeveel huizen het echtpaar McCain bezat. Was het nou vier, of was het vijf?

Is Gingrich nu afgebrand? Ik onderschat de man niet, zeker niet zijn eigenwijze vechtkracht. In debatten kan hij ook zonder hulp flink stoken. En vergeet niet dat John McCain in dit stadium in 2007 door iedereen werd afgeschreven omdat zijn campagne een puinhoop was. Het is nog vroeg in het spel, Gingrich is slim en sluw en genadeloos. Maar ja, ook ongedisciplineerd. Van mij mag hij blijven. Houdt de campagne tenminste een beetje leuk.

9 juni 2011

Waar is Heleen Mees?

Ik vroeg me net af waar Heleen Mees was gebleven, de opruiende columniste die zo snel verveelde dat ze het onkruid wieden in de NRC niet overleefde. U herinnert zich misschien dat Mees de arbeidsmarkt in de VS ten voorbeeld stelde aan die van Nederland, vooral voor migranten en hun kinderen. Haar appartement in New York had immers een oude doorman, iemand met een etnische achtergrond, die toch maar mooi werkte en ook nog op hoge leeftijd. En ze had een schoonmaker, een stomerij en zo nog wat diensten. Vertel dat eens aan de Marokkaanse en Turkse eerste generatie bij ons! Wat voor leven die door man had, daar kwamen we niet achter. In de buurt van haar appartement woonden deze mensen in elk geval niet.

Mees is in Beijing, ten minste, dat denk ik want ze had het over Peking. In een hotel, dus ze weet alles van kamermeisjes. In haar verhaal stelt ze een paar terechte vragen bij de DSK affaire. Een vraag die ik ook had: DSK moet wel heel snel aan zijn gerief komen als er overal spermavlekken rondslingeren. Zoniet, dan duurde de aanval van de bronstige directeur toch wat langer dan enkel met de pik vooruit de badkamer uitstormen. Terechte vraag, ik denk dat de verdediging van DKS er wel pap van lust. Te vrezen valt dat we nog vele vervelende details te horen krijgen voordat degene met de duurste juristen wint. Diezelfde media hypers die DSK vernederden, zullen straks in zijn voordeel werken. We wachten op commentaar van het damesfront als het kamermeisje vernederd gaat worden.

Een aantal andere punten die Mees maakt, zijn minder relevant of gratuit. Zoals de vaststelling dat kamermeisjes inderdaad natuurlijk liever vrijwillige seks bedrijven dan lakens schoonmaken. Mees besluit met een aubade aan de vrouw van DSK. Die steunt haar man toch maar. Vergeet dat kamermeisje, vergeet het horkerige gedrag van DSK, zijn echtgenote, laten we zeggen de facilitator, of in elk geval iemand die meehuilde in de samenzwering van stilte in de hoogste kringen van Frankrijk, nee, loof de vrouw die bij haar man staat. Een oversekste zielepoot maar gelukkig heeft hij een stevig thuisfront.

Het Amerikaanse systeem mag neigen naar een overreactie bij arrestaties voor serieuze aanklachten, en daar was hier sprake van. Ze doen dat altijd, zoals bij Harvey Lee Oswald. Maar ik heb Mees nooit gehoord over dat probleem als in haar Manhattan talloze lui worden opgepakt en onder gelijke of ergere omstandigheden, worden opgesloten. En niet het geld hebben voor bail en een duur appartement. Laat staan een rijke echtgenote die helpt. Mees is het ook helemaal eens met de parmantige ijdeltuit Bernard-Henri Levy die DKS onschuldig acht omdat hij met hem bevriend is en denkt dat de man zoiets nooit zou kunnen doen. En, ach, we zijn nu toch bezig, ze is tegen jury rechtspraak. Ongeschoolde burgers die zich uitspreken over een zaak. Hoe verzinnen ze het?

Mees reageerde op Stine Jensen die het juist mooi vond dat de Amerikanen zo hard erop rammen, zonder aanzien des persoons. Of juist wel, ze laten bekende verdachten inderdaad paraderen. Mees schreef niets toen die Indiase handelaar werd opgebracht, of Bernard Madoff. Zou het komen omdat DKS in haar wereldje rondliep? Dat van de machtige rijke bankiers, ons soort mensen? Jensen ging wat mij betreft overboord in haar lofzang, zoals Mees overboord gaat in haar reactie. Maar wat zo langzaam aan begint te ergeren, van de naïeve onzin van Levy tot de provocatie van Mees, is deze boutades op de opinie pagina tegen te komen. Voegen ze iets toe? Kunnen we het houden op verslaggeving over de zaak zelf? Hopelijk is het nu mooi geweest.

We weten het allemaal al. DKS is een klootzak die vrouwen lastig valt en dat flirten noemt. Hij is verdachte. Er komt een rechtszaak. De Franse mannenwereld is bijzonder onaangenaam. Klassejustitie leeft sterker in Frankrijk dan in de VS (al kunnen we daar nog heel wat kanttekeningen bij zetten). Jury rechtspraak kan DSK nooit een rechtvaardig proces geven. Vrouwen van notoire lapzwansen die het gedrag van hun partners tolereren en zelfs wegpoetsen, zoals Hillary Clinton deed, zijn mede verantwoordelijk. En Heleen Mees zit in Beijing, of Peking, of zo. Ergens. Waar de doorman en het kamermeisje haar kennen en dag mevrouw Mees zeggen.

Tijd om de discussie of wat daar voor doorgaat te beëindigen.

Kamp gaat niet ver genoeg

Er zijn dertien regelingen die te maken hebben met kinderopvang. Nog los van de basisvraag, namelijk of kinderopvang voor tweeverdieners een recht is of een zaak die ze zelf maar moeten regelen, is dat vragen om problemen. De wildgroei aan kinderdagverblijven heeft er direct mee te maken.

Mooi dus dat minister Kamp daar wat aan wil doen. Jammer dat het blijft bij het bijschaven van een te gecompliceerde regeling en niet het systeem fundamenteel wordt bekeken. Ik begrijp dat er meer inkomensafhankelijke steun voor opvang wordt gegeven, of beter gezegd, dat de goedverdieners meer gaan betalen. Mooi. Ik begrijp dat de armoede val die wordt opgezet doordat iemand die gaat werken zoveel subsidies verliest dat het een achteruitgang in inkomen oplevert.

Maar de heilige koe van de gezinssubsidie, de kinderbijstand (een
inkomensonafhankelijke regeling), blijft keurig overeind. Vanuit de filosofie: hoe minder overheid hoe beter, moet je de kinderbijslag afschaffen en een eventuele inkomens gerelateerde steun voor kinderen via een fiscale regeling maken. Minder bureaucatie, meer evenwicht.

Bleker in Brussel

Europa is niet populair bij Rutte/Wilders, of beter gezegd, Rutte doet alsof dat zo is om Wilders te plezieren. Maar schade voor de landbouw en staatssecretaris Bleker, een van de founding fathers van dezer regering, staat in Brussel op de stoep. Baat het niet dan schaadt het niet, en je moet de regelingen gebruiken die je kunt gebruiken. Geen wonder dat de begroting wel 5 procent omhoog gaat. Wilders werd er helemaal opgewonden van. Motie indienen om geen beroep meer te doen op Brussel en dat in mindering te brengen op die begroting? Vergeet het maar.

Einde aan het integratiebeleid. Mooi zo.

De regering doet minder aan de emancipatie van minderheden, wat dat ook moge betekenen. Volgens de Volkskrant is dat een knieval voor de PVV. Misschien, goed mogelijk in de moeizame cohabitatie van Rutte en Wilders. Maar het is ook verstandig. Integratiebeleid is onzinbeleid. Weggegooid geld. Ik heb het al vaker verkondigd op deze plek, alle beleid moet integreren en de meeste, zoniet alle problemen die we hebben, zij brede maatschappelijke problemen. Ik ben het dan ook helemaal eens met deze beleidsbeslissing. Jammer dat deze regering geen behoorlijk algemeen beleid voert en dat Rutte wel roept over onderwijs maar niets doet, maar dat is een ander probleem. Misschien hebben we nu definitief de laatste nagels gehengst in de doodskist van het integratiebeleid. Schaf ook meteen even die minister af.

In de meest recente Preludium stond een interview met een violiste die afscheid neemt van het Concertgebouw Orkest. Ze is, geloof ik Australische. Woont veertig jaar in Nederland, getrouwd, kinderen, dat soort dingen. Is nu opgeroepen om een inburgeringsexamen te doen. Hoe onzinnig moet het worden? Mooie gelegenheid om nog wat extra flauwekulbeleid te veranderen.

8 juni 2011

As Connectcut goes so goes Obama?

In Connecticut heeft het door Democraten gedomineerde staatscongres, geleid door een moedige Democratische gouverneur, laten zien hoe het ook kan. Een flink bezuiniging, een flinke belastingverhoging voor de rijken in het zuidoosten van de staat (miljonairs die in New York werken) en concessies van de vakbonden. Het is een voorbeeld voor de natie.

Vooral amusant is de reactie van de Republikeinen. Die rijke bewoners van de villa's in Connecticut zouden wel eens naar Florida kunnen vertrekken. Wat een nonsens. Deze rijke lui werken in New York, vaak op Wall Street, en houden graag hun stulpje in Greenfield en dat soort rijke dorpjes. Het is een dreiging die vaak wordt gebruikt als er verzet moet worden aangetekend tegen belastingverhogingen: de 'slachtoffers' zouden elders heen gaan.

Zo komen onze eigen bankiers en ondernemers aan hun hoge inkomens - ze doen net alsof de rest van de wereld op hen zit te wachten en ze zomaar kunnen vertrekken. Ze doen net of bedrijven gewoon maar even zichzelf kunnen verplaatsen naar, pak weg, Ierland om daar in een bankroet land te werken omdat de winstbelasting laag zou zijn. En dan vergeet ik voor het gemak maar even dat grote bedrijven nauwelijks belasting betalen. Dat is in de VS zo, hier zal het niet veel anders zijn.

Maar het blijft vreemd dat dit soort dreigementen wordt gemaakt door politici die over het geheel genomen toch kiezers vertegenwoordigen in een veel lagere inkomensklasse en dat geldt natuurlijk ook voor Republikeinen en dat ze, zonder uitzondering, zijn te herleiden tot een pleidooi voor het eigenbelang van de grootverdiener. Waarom iemand daar gevoelig voor zou zijn is een politiek raadsel.

In Connecticut is geen revolutie uitgebroken. Gewoon gezond verstand is goed genoeg.

Destructieve patstelling in de VS

Economie stagneert, consumentenvertrouwen belabberd, huizenprijzen nog steeds dalend, werkloosheid negen procent. Wat te doen? Wel, stimuleren natuurlijk, zorgen dat die economie op gang blijft, banen niet vernietigd worden, vertrouwen terugkomt zodat consumenten in elk geval niet op hun geld blijven zitten.

Obama zou het graag willen. Maar de kans op een nieuwe stimulus is nul. De Fed kan ook niet meer de geldvoorraad vergroten. Waar moet die economische groei vandaan komen? Dat moet de markt doen, roepen de Republikeinen, terwijl ze banen vernietigen door te bezuinigen of door de crisis te laten voortduren zodat staten banen moeten vernietigen (als u op vakantie gaat in de VS dit jaar, reken op gesloten staatsparken en problemen in de nationale parken).

Het is een patstelling die alleen maar tot verdere ellende kan leiden. Ik zou het niet een jaren dertig scenario willen noemen, historische analogieën zijn te simpel. Maar wachten terwijl alles om je heen verbrokkelt, de Republikeinse strategie, lijkt er wel op. Gaan ze in hun destructieve stemming ook nog het schuldenmaximum vastzetten, deze zomer? Ik betwijfel het. Maar het spel in Washington kan nergens goeds toe leiden.

Een goed gevulde onderbroek

Verzin het maar eens: een congreslid dat foto's van zijn goed gevulde onderbroek rondstuurt aan bewonderaarsters met wie hij opwindende sms'jes uitwisselt. Wat haalt zo'n man zich in zijn hoofd? Anthony Weiner was een veelbelovende Democraat, mogelijk burgemeesterkandidaat voor New York. Nu is hij een lulhannes. Letterlijk.

Dit is echer een Clinton probleem niet een DSK probleem. Inderdaad, zoals Weiner in zijn pathetische persconferentie stelde, hij heeft geen wetten overtreden.

Een Clinton probleem is als je je niet realiseert dat met een publiek ambt een bepaalde verantwoordelijkheid komt. Niet alleen een persoonlijke verantwoordelijkheid om daar het beste van te maken, maar ook een verantwoordelijkheid om het ambt niet in diskrediet te brengen of door je gedrag de macht die je van kiezers hebt gekregen, te verspillen. DSK is een predator die niet eens weet waar de grenzen liggen van legaal en illegaal gedrag. Duidelijk genoeg.

Beide varianten van misgedrag komen echter voort uit ongelijke machtsverhoudingen: een vervelend bij effect van het veel macht hebben is dat je bijna altijd meer macht hebt dan degenen om je heen. Dat eist meer dan enkel verantwoordelijkheidsgevoel. Clinton was schuldig aan sexual harassment, ook al blijven zijn vrouwelijke politieke fans net doen alsof dat voor een liberal Democrat niet geldt, maar vooral was hij schuldig aan het vergooien van politieke macht. Dat geldt ook voor een mannetje als Weiner. Hij krijgt al of niet afgedwongen ontslag. Clinton kreeg een vergooide tweede termijn (en Amerika ook). DSK komt in de bak. Het is allemaal van intense treurigheid maar deel van publieke verantwoordelijkheid. Take it or leave it.

Leg het Wellink maar eens uit

Interessant verhaal gisteren in de NRC over een debat tussen de economen van Wijnbergen, Boot, Buiter en de centrale bankier Wellink. Niet insignificant dat de bankier nogal fundamenteel van mening verschilt met de rest (hoewel, hij is centrale bankier, Buiter werkt voor Citibank, maar is toch meer de econoom dan bankier). Die rest meent dat een hair cut voor banken die slechte investeringen maakten in Griekse obligaties noodzakelijk is, Wellink wil doormodderen. Buiter probeerde het Wellink nog één keer uit te leggen maar onze bankier heeft al eerder laten zien dat hij niet ver buiten het establishment denken kan.

Griekenland beantwoordt inmiddels aan alle clichés die je kunt bedenken. Pensioenen naar doden, miljoenen verdienende tandartsen die geen belasting betalen, een kwart van de economie zwart, nutteloze make work baantjes: het zijn allemaal tekenen van een slecht functionerende samenleving met een ditto overheid. Jan Kuitenbrouwer voegde er de observatie aan toe dat ook in de toerisme industrie de tegenstelling tussen de snurkende Griek en de hard lopende Turk van belang is. Het is een cliché, het is flauw maar ik kan hem niet ongelijk geven, ook al speelt het in de kaart van de Rutte/Wilders simplisten. Zelf zag ik in de Atheense musea vorig jaar tientallen overbodige mensen die de tijd vulden met sms'en en slapen met de ogen open.

Ja, er is een revolutie nodig in Griekenland. Of die zo gaat komen, waag ik te betwijfelen. Eerder worden alle in de kelder weggestopte sentimenten van een samenleving die een burgeroorlog en een door de NAVO gesteunde dictatuur doormaakte weer boven de grond komen. We hadden Griekenland nooit moeten toelaten tot de Euro (of zelfs tot de EU). Ze logen door hun tanden. Iedereen wist dat maar negeerde het. We zijn mede schuldig. Dat levert natuurlijk geen oplossingen maar wel de verplichting om serieus mee te denken.

7 juni 2011

Blaffen tegen de verkeerde boom

Adri Duivesteijn klaagt vandaag in de Volkskrant over zijn verloren gegane Eerste Kamer zetel. Hij stond hoog op de lijst van de PvdA maar ps leden stemden op een lokale/regionale kandidaat. Duivesteijn is pissed. Waarom zit ik eigenlijk niet in de Eerste Kamer, vraagt de kop (warvan ik niet weet of hij door de auteur zelf is bedacht). Een betere vraag was geweest waarom hij eigenlijk wel in de Eerste Kamer zou moeten zitten.

Ach, je leeft en je sterft bij de absurde regels in de Nederlandse politiek. De PvdA is niet de enige partij waar de provinciale afgevaardigden zich niet houden aan wat de leden wensen. D66 deed het vorige keer ook, toen Hans Engels uit Groningen werd gekozen als tweede lid, nummer vier op de lijst. De bonzen lieten een bescheiden geluid van protest horen. De leden hadden het nakijken, kregen zelfs nooit een behoorlijke uitleg over wat er gebeurd was. Dit keer hadden ze een andere manier om een zetel kwijt te raken …

Zo zit onze politiek in elkaar. Lijsten van partijen worden opgesteld door een commissie, of door de lijsttrekker - dit laatste geldt zowel in D66 als in de PVV, veel verschil is er niet. Zeker, het gaat dan om advieslijsten aan de leden maar iedereen weet dat die vrijwel definitief zijn omdat leden zelden tegen de wens van hun lijsttrekker ingaan. Daar zit wel een verschil met de PVV die geen leden heeft en waar de advieslijst dus ook de eindlijst is - afgezien van de kreukelgevallen die worden afgevoerd als blijkt dat ze iets op hun kerfstok hebben.

Op congressen wordt soms nog wat veranderd, maar je moet van goeden huize komen en veel steun weten te verwerven om de advieslijst te trotseren. Mei Li Vos lukte het niet.

In ons onvolmaakt parlementair systeem wordt de lijst vervolgens de partij. Je kunt een voorkeurstem uitbrengen, maar enkel op mensen op die lijst en je moet met heel veel voorkeurkiezers zijn om iets te bereiken. Duivesteijn heeft altijd geleefd met dat systeem. Dat hele kiezen van die Eerste Kamer is natuurlijk een godspe, of een lachertje, precies wat u wilt. Maar ook het kiezen van de Tweede Kamer deugt niet. Het was interessanter geweest als Duivesteijn de structuur aan de kaak had gesteld in plaats van de ongehoorzaamheid van de ps leden.

6 juni 2011

Obama wil sneller weg uit Afghanistan

Precies op de dag dat vijf Amerikaanse soldaten omkwamen in de oorlog van George Bush, in Irak, heeft Obama besloten om zijn oorlog, die in Afghanistan, sneller af te bouwen. Het was altijd de bedoeling om na het sturen van extra troepen in 2009, deze zomer met terugtrekken te beginnen. Maar die terugtrekking was gereduceerd tot een symbolisch vertrek, met echte troepenreducties pas in 2014. Dat had het Pentagon onder leiding van generaal Petraeus bedongen.

De dood van Bin Laden en, typerend paradoxaal zoals alles in de oorlog in Afghanistan dat is, de hoge kosten van de oorlog, lijken Obama nu een zetje te geven om sneller weg te wezen. Ook de corruptie en inefficientie van de regering van president Karzai begint steeds meer te steken. Het nieuwe nationale veiligheidsteam van Obama, met zijn eigen mensen nu Robert Gates is vertrokken, wil een andere weg inslaan. Terwijl dit verhaal gelekt werd naar de New York Times, was Gates op bezoek in Afghanistan, waar hij vertelde niet zo snel weg te willen. Ook generaal Petraeus die telefonisch werd geraadpleegd, was niet erg enthousiast. Scepticus Joe Biden is er nog steeds.

No matter. Obama is tot inkeer gekomen of nu zeker genoeg zichzelf en zijn team dat hij die desastreuze oorlog waaraan geen goede einde mogelijk is, tot een einde wil brengen. Het sneller terugtrekken en dat koppelen aan Bin Laden, houdt het publiek ook steeds warm over wat toch mag gelden als Obama's grootste succes: de risicovolle aanval op Bin Laden - en het lukken daarvan. Want moed alleen is niet genoeg, zoals de arme Jimmy Carter merkte in de woestijn van Iran, je moet ook slagen. Obama kan nu claimen dat het doel van de oorlog, namelijk het onmogelijk maken dat Al Qaida er zijn tenten nog eens opslaat, is bereikt. Het bouwen van scholen en aanverwant sociaal beleid was nooit de Amerikaanse doelstelling.

In verkiezingen loopt Obama weinig risico's wat Afghanistan betreft en die kan hij nu allemaal pareren met de dood van Bin Laden. De Republikeinen zullen wel oppassen om deze dure en onpopulaire oorlog (de langste die Amerika ooit gevoerd heeft) de inzet van een debat te maken.

Komkommertijd

Komkommers, tomaten, vlees, spruitjes, o nee, bean sprouts. De zoektocht naar een e coli verantwoordelijke zou lachwekkend zijn als het niet zo ernstig was. Eerste aanvechting: kijk in het buitenland. De slechtste eigenschappen van de media en misschien ook de autoriteiten - ik kan dat zo niet beoordelen - zijn hier te zien. Een hele industrie ligt op zijn rug, miljoenen verspild, staatssecretaris wil EU geld zien. En uiteindelijk was het de taugé boer om de hoek. Hopelijk worden een paar lessen geleerd, maar reken er niet te hard op.

Topsport

Wat fijn dat Nederland een keiharde, eerlijke vertegenwoordiger heeft bij de FIFA. Van Praag heet hij, geloof ik. Voor de lunch dacht hij nog blanco te stemmen bij de éénkandidaatsverkiezing van baas Blatter. Protest of zo. Na de lunch stemde hij voor. Was het de speech van de oude oplichter? Was het de envelop bij het dessert? We kunnen trots zijn op onze KNVB. Toch maar mooi laten zien dat we het serieus menen. En Van Praag? Misschien moet hij de politiek in. Bij Rutte/Wilders houden ze van dit soort daadkrachtige lui.

Topsport 2

Formule 1 is heel hard rondjes rijden en dan wint degene die bij de strartstreep voorop stond. Het is net zo spannend als de tien kilometer schaatsen, zij het dat je soms toch een mooi crash kunt zien. Wat doet zo'n circus in Bahrein? Geld ophalen natuurlijk. Dit voorjaar hadden ze even wat aarzeling. Onrust. Sociale opstand. Maar gelukkig. De sunni's hebben de meerderheid van arme shia's er weer onder, met hulp van de Saoedi's. Alles klar, herr Kommissar. We kunnen weer rondjes gaan rijden.
Wilt u weten hoe het er echt voor staat in Bahrein, lees de Economist van deze week.

Jemen

Laat ik nou gedacht hebben dat het westen, de Saoedi's en zowat iedereen probeerde om de boss van Jemen kwijt te raken. De slimme rakker beloofde van alles wat en kwam niets na, maar nu ligt hij in een ziekenhuis in Saoedi Arabië. Onwaarschijnlijk dat hij terugkomt.

Je zou artikelen verwachten over de nieuwe mogelijkheden. Maar nee, het gaat allemaal over onzekerheid, chaos, kansen voor Al Qaida. Ik heb er blijkbaar niets van begrepen. Had Saleh dan moeten blijven?

4 juni 2011

Refo's en democratie

In de NRC ook een geheel voorspelbaar interview met een SGP kamerlid Dijkgraaf. Niemand zou in zijn extreme en oubollige meningen geïnteresseerd zijn als godbetert de liberalen van Nederland (althans zij die zich zo noemen) hen niet nodig hadden om hun onliberale plannen te verwezenlijken. Het interview is prut, doortrokken van de verontwaardiging die de gevestigde orde heeft tegen de radicalen van de SGP. De interviewers begrijpen weinig van deze lui maar helaas ook niet veel van de essentie van vertegenwoordigende democratie in een evenredig kiesstelsel.

Ik ben radicaal genoeg om partijen die vrouwen thuis willen houden, homo's voor ziek uitmaken en graag eenieder christelijk zouden zien, het recht te geven om die idealen na te streven. Vrouwen niet welkom in de SGP? Mooi. Als vrouwen actief willen zijn moeten ze daar dus niet wezen. Is het een plicht van vrouwen om actief te zijn? Nee, zo radicaal zijn we nou ook weer niet. Maar wat is er eigenlijk mis met een partij die vrouwen die rol toebedeelt? Er stemmen vrouwen op. Hoeft niet. Mag wel. Geef ze die mogelijkheid.

Partijen mogen van alles verdedigen, zelfs als het weldenkende burgers tegen de borst stuit. We hebben een regeringspartij die dagelijks moslims beledigt, boeken wil verbieden en op vele manieren het politieke debat vervuilt. Ik stem er niet op, maar van mij mogen ze. De oude kwestie of een partij op democratische wijze de democratie mag afbreken is voor mij al lang beslist. Natuurlijk mogen ze dat. Een partij die privacy opoffert aan vrees voor terrorisme of kwaaie moslims? Natuurlijk mag het. Je bent geheel vrij om er niet op te stemmen.

In de tijd van het Berufsverbot en het verbod op de neofascistische partij in toen nog West Duitsland, zo rond 1979, schreef ik er een paper over voor mijn toenmalige hoogleraar A.M. Donner, de godfather van het staatsrecht. Ik vond zo'n verbod onder alle omstandigheden ongerechtvaardigd, Donner dacht daar anders over. De oude Donner. Hij respecteerde mijn mening en waardeerde de argumenten. Zo hoort dat.

Zo stelde de huidige minister Donner, toen nog in zijn rol als minister van justitie dat als een overgrote meerderheid in Nederland de sharia wilde invoeren, hen dat vrijstond. Een canard, die stelling, maar hij was voldoende voor Boekestein en andere moslimbashers om Donner te bashen. Mar Donner had natuurlijk wel gelijk.

Daarom was het interview met het SGP zo nutteloos. Als ik inzicht wil in de denkwereld van radicale refo's (misschien is dat dubbelop) dan lees ik Jan Siebelink of het SGP partijprogramma. Dit verongelijkte toontje interview voegde er niets aan toe.

Het is niet de SGP die er gecorrumpeerde denkramen op na houdt. Integendeel, de SGP is consistent. Het is de VVD van Rutte die er ineens zijn beste vrienden vindt, die iedere maandag met de Grote Leider van de partij van het schofferen om de tafel zit, die zijn principes te grabbel gooit. Een kritisch interview zou daar beter op zijn plaats zijn.

Ja, goed idee: voorkeurstemmen bepalen kamerzetels

Pas nadat ik het stuk over D66 en de ambtenaren had gelezen, zag ik het opinie artikel van Thierry Baudet in de NRC waarin bepleit werd om voorkeurstemmen de kamerzetels te laten bepalen. Ik moet eerlijk zeggen, daar had ik nog nooit in die vorm over nagedacht. Het levert allerlei problemen op, inclusief de weigering van partijbonzen om mensen op de lijst te zetten (maar dat kunnen leden, als ze niet zo volgzaam zijn als de meeste van hen) wat aan doen. Individuele campagnes op basis van een breed programma. Het idee staat me wel aan.

Zucht. Alweer die publieke omroep.

De leden van de KRO maken zich zorgen of hun katholieke identiteit nog overeind kan blijven in een fusie met de NCRV. Tja. Who cares? Ik weet niet hoeveel leden zich daar druk over maken, waarschijnlijk net zoveel als er ANWB leden komen op jaarvergaderingen. Maar de publieke omroep. Een gebed zonder einde. Als je die zogenaamde identiteiten gaat fuseren waarom houdt je dan in vredesnaam nog dat belachelijke systeem met verenigingen en leden voor 5 euro 23?

In de NRC velt Cees Vis, lid van de RvB Publieke Omroep feitelijk een doodsoordeel over ons systeem. De baas van MAX is een handige jongen die afgedankte formules uitbaat. De TROS heeft niets te bieden. En zo nog een paar opmerkingen die in tegenspraak zijn met zijn algemene houding dat de publieke omroep moet blijven. Hij klaagt dat PVV en VVD gewoon lekker pesten. Misschien, maar biedt dan een alternatief.

Vis is niet helemaal zonder alternatief. Hij wil via de kabel de kijkers laten betalen voor de rommel die ze op hun televisie wensen. Dat kan, maar ik vermoed dat het toch weer zal gaan in afgedwongen pakketten, waar de kijker geen invloed op heeft omdat de lokale politiek een of andere stupide deal heeft gesloten. Hij pleit voo rmeer regulering.

Ik zal mezelf niet herhalen en dus verwijs ik voor mijn oplossing, matching funds, naar een artikel dat ik eerder schreef. Indertijd bood ik het als reactie bij de NRC aan op een artikel in die krant, ik geloof in voorjaar 2010, over de verkiezingsprogramma's en de onzin die daar verkondigd werd over de omroepen. Het bleef liggen, want er was natuurlijk altijd wat actueels. Maar laat ik niet te bescheiden zijn, ik geloof dat het nog steeds een interessante optie is.

Altijd redelijk, zelden alternatief. Waarom d66 populair is bij ambtenaren

Kajsa Ollongren wordt de nieuwe directeur generaal van het ministerie van Algemene Zaken, zeg maar het kantoor van premier Rutte. De nieuwsberichten erover benadrukten dat het de eerste vrouw was als directeur generaal, dat Ollongren D66 was en hoe opmerkelijk het was dat de VVD zo weinig mensen in de top van de departementen heeft. Wat het laatste betreft, iets dieper in het artikel stond dat de VVD überhaupt weinig mensen in de topgelederen heeft die voor zo'n promotie in aanmerking komen. Interessant waarom dat zo is. VVD'ers willen misschien meer verdienen? Niet geïnteresseerd in ambtelijke carrière? Te druk met goedbetaald belangen behartigen? Ik weet het niet.

Waar ik het hier even over wil hebben is de D66 kant. Waarom zijn zoveel ambtenaren, van hoog tot laag, lid zijn van D66? Misschien zelfs onevenredig veel rechters. Een redelijke partij, zonder ideologie, vaak half dood, dan weer opbloeiend op de golven van een nieuwe aanvoerder? Ik denk dat D66 goed past bij ambtenaren, om redenen die ik moeilijk had kan formuleren maar die wel wil samenvatten als kleurloos en instrumenteel gericht en niet visionair.

Misschien te hard? Ollongren, zo vertellen de artikelen, was als plaatsvervangend directeur generaal nauw betrokken bij de kabinetsformatie van Rutte/Wilders en bouwde een goede band op met Rutte. Dat pleit voor haar als ambtenaar, maar je vraagt je af wat het dan betekent om van D66 te zijn. Ik zal niet pleiten voor politieke ambtenaren, maar misschien moeten ambtenaren dan toch maar niet politiek zijn. Overigens, geen misverstand, ik denk dat Ollongren vreselijk deskundig is op velerlei terreinen.

Maar ook in een ander opzicht vertelt Kajsa Ollongren een stukje van het verhaal van D66 en de ambtenaren. Sta mij toe de recente geschiedenis van D66 te belichten. De artikelen vertelden, correct, dat ze in 2006 op plaats vijf stond op de Pechtold lijst van dat jaar. Niemand leek het vreemd te vinden dat een zo hoge ambtenaar zo politiek zichtbaar was. Een politica als directeur generaal? Misschien dat alle directeuren generaal verhulde politici zijn, maar ik denk dat het in dit geval anders zat. Ollongren was geen politica - dat bleek ook in de campagne. Ze had een fout gemaakt door op die lijst te gaan staan.

De vraag is dan waarom ze op die lijst kwam. Waarom haalde Pechtold een hoge ambtenaar zonder politieke ervaring op zijn lijst? Het antwoord is dat hij zich graag omringt met ambtenaren, deskundigen. De minister in hem is sterker dan de fractieleider.

Ik zeg Pechtold lijst want er zit een verhaal aan vast. Dat was het jaar van de vervelende campagne tussen Loesewies van der Laan en Alexander Pechtold. De eerste had het kabinet laten vallen waarin de tweede een mislukt ministerschap afwerkte.

Enfin, Pechtold won en stelde met zware hand een lijst samen voor de kamer die, zoals gebruikelijk bij D66, werd voorgelegd aan de leden. Op die lijst stond Kajsa Ollongren op nummer twee. Ageeth Telleman, meen ik, op drie. De zittende kamerleden Boris van der Ham en Fatma Koser Kaja waren ver weggestopt. Alleen Bert Bakker die weliswaar Loesewies had gesteund maar een ervaren schmoozer was, stond hoog want Pechtold had hem nodig. Zelf had hij immers nooit in de kamer gezeten en enige ervaring was gewenst. De leden van D66 gaven Pechtold een draai om zijn oren door de lijst helemaal om te gooien waardoor Kasja Ollongren op nummer vijf terecht kwam. De kiezers straften de partij vervolgens af. Aan de Turkse Nederlanders dankte Pechtold een derde zetel, namelijk de door hem op een onverkiesbare plek gezette Fatma Koser Kaja.

Het was een jaar van afrekenen tussen de Loesewies factie en de Pechtold club, waarbij de laatste natuurlijk aan de touwtjes trok. We moeten daarbij niet vergeten dat Pechtold in dat voor hem vervelende half jaar niet alleen mislukt minister was maar ook de helft van de zetels verloren had en ontzettend onzeker was. De partij werd in de tang genoemen door Gerard Schouw, tijdelijk voorzitter en Pechtold, en meegesleept naar een rapport dat door hen werd voorgekookt, Klaar voor de klim. Hoe dat heeft uitgepakt weet u, het gaat goed met D66. Althans wat leden betreft en kiezers. No argument.

Terug naar de hoofdzaak. Ambtenaren. In 2006 en ook bij de verkiezingen van 2010, stikte het werkelijk van de ambtenaren op de lijst van D66. Kajsa Ollongren stond er niet meer bij, ze had ontdekt dat ze geen politica was en had ongetwijfeld spijt van haar uitstapje in 2006. In de partij had ze zich ook verder nooit laten gelden. Ik heb de door Pechtold en de partijvoorzitter opgestelde lijst toen geturfd en het bleek dat van de 400 leden die zich hadden aangemeld als kandidaat kamerlid, zowat twee derde in overheidsdienst werkte. Het klasje van Pechtold bestond grotendeels uit ambtenaren. Op mijn vraag waarom zich geen andere mensen hadden aangemeld kreeg ik te horen dat die er wel waren maar dat die geen zin hadden in een lage plek op de lijst omdat de Pechtold-opgeleide leerlingen toch voorgingen.

Op de lijst voor de kamer waren van de top twintig er minstens vijftien, meen ik me te herinneren (ik ben voorzichtig, ik geloof dat het er meer waren), die op de een of andere manier in overheidsdienst werkten. Laten we zeggen dat D66 ambtenaren aantrekt maar dat Pechtold (want dat is D66, hij stelde de lijst samen) het ook plezierig vindt om met ambtenaren politiek te bedrijven. Zo is een van de meest belovende kamerleden een ex hoge ambtenaar op Financiën. Dat is handig en nuttig als je begrotingen wilt beoordelen en dat is precies waarom Wouter Koolmees zoveel indruk maakte met zijn kennis. Leden van D66 kenden hem niet.

Mijn probleem met ambtenaren als politieke uitvoerders van de partijleider is dat het volksvertegenwoordiger aspect van een kamerlid in de verdrukking komt. Wil je specialisten of wil je mensen die een politieke visie vertegenwoordigen? Voor de breedte van een fractie en de visie van een politieke partij als vertegenwoordiging van de samenleving, lijkt het me beter om vertegenwoordigers te hebben. Maar je kunt daarover van mening verschillen. Intellectuelen bijvoorbeeld, of dwarsligers, hebben een moeizaam bestaan in Den Haag. Paul Kalma werd gedumpt, net als Mei Li Vos. Maar dat is een ander verhaal.

Terug naar die ambtenaren. D66 is voor hen een bijzonder aantrekkelijke partij. Of omgekeerd, de ambtenarij is voor D66'ers heel aantrekkelijk. Als je een bewijs wilt voor de stelling van Pechtold dat D66 de enige middenpartij is, dan ligt dat hier op tafel. Het is echter ook bewijs van armoe troef, van dood in de pot. D66 is een gouvernementele partij, een partij zonder ideologie of fundamentele grondslag die, inderdaad, met iedereen in het Nederlandse politieke landschap goed overweg kan. Dat is de kracht en dat is de zwakte van de partij. Ze zal Rutte/Wilders dan ook keurig overeind houden op belangrijke punten waar de PVV afhaakt, zoals Kunduz en Griekenland.

Kajsa Ollongren is wat dat betreft de typische D66'er. Goede maatjes met Rutte, persoonlijk vast niet gelukkig met de Wilders conksie, maar adaptief en aanpassingsbereid om verantwoordelijkheid te dragen en praktisch te zijn. Er moet geregeerd worden. Ze is ongetwijfeld een goede ambtenaar maar wat heb je eraan als D66?

Geen wonder dat je als je mensen op straat vraagt waar D66 voor staat als eerste antwoord krijgt: oh, Pechtold, die doet het wel goed (hoewel ik de indruk heb dat zijn houdbaarheidsdatum bereikt, zoal niet overschreden is). Als je dan vraagt, maar waar staan ze dan voor, dan zie je een lege blik.

D66, laat het regeren maar aan hen over. Via ambtenaren of via de kamer, altijd redelijk, altijd pragmatisch, altijd opportunistisch, zelden alternatief. De partij die ooit het systeem zou opblazen is de belichaming van dat systeem. De man, van Mierlo, die dat zou doen is nu voor eeuwige gekoppeld aan het wetenschappelijk instituut van een partij die nooit meer weg zal gaan want gewoon het establishment is. Om mijn punt af te ronden wijs ik graag nog even terug naar de cover van het D66 promotieblad, De Democraat. Vlak voor de verkiezingen kwam die met een cover waarop Rinnooij Kan, Pechtold en Wijers stonden, met als onderschrift: Verandering. Ze hadden Ollongren en Rob de Wijk erbij kunnen zetten. Hoe je van het establishment verandering kunt verwachten? Dat is het raadsel van D66.

3 juni 2011

Theedrinkers hebben het nakijken nu Amerikaans auto's weer goed verkopen

De theedrinkers maakten de afgelopen twee jaar Obama het leven zuur over de redding van GM en Chrysler. Het gratuite recept van de activisten - gratuit omdat de bedrijven al gered waren en als Obama dat niet gedaan had, hij dat ongetwijfeld ingepeperd had gekregen - was dat ze maar gewoon in de markt failiet moesten gaan. Vonden ze ook voor de banken, met iets meer rechtvaardiging. Enfin, Obama deed het niet. Hij weigerde al die honderdduizend werklozen te accepteren die ermee gepaard zouden gaan, om het maar niet over de kapitaalvernietiging te hebben. GM en Chrysler produceerden tenminste nog wat, dat is meer dan je van banken met grote trading profits kunt zeggen.

Enfin, de geduldige wint. De aandelen zijn weer op de markt gebracht, de overheid stoot zijn 'nationalisatie' weer af en GM en Chrysler houden nog steeds vele mensen aan het werk. Het leek er een tijdje op dat de publieke opinie meehuilde met Palins theedrinkers maar nu lijkt het tij gekeerd. Obama's vermeende socialisme heeft een hele industrie gered.

Volgens de Financial Times gaat Obama er een hoeksteen van zijn herverkiezingscampagne van maken en waarom niet als Mitt Romney, die vandaag zijn tot mislukken gedoemde campagne begint, in 2008 nog schreef 'Let Detroit go bankrupt' (in de NYT)? De opinies zijn veranderd en, het echte mirakel, de auto's zijn ook beter geworden. Obama verdient krediet en zal het krijgen. Wie hem hierop aanvalt, schiet zichzelf in de voet.

Historisch precedent?

Dat neemt niet weg dat Obama historisch gezien zou verliezen met meer dan 7,5 procent werkloosheid (in sommige staten zoals Californië zelfs 12,5 procent). De economie zal in november 2012 niet draaien als een tierelier en meestal werkt dat tegen een zittende president. Dit keer niet. Obama hoeft niet eens de regering Bush en de slooponderneming die de Republikeinse Partij is, verantwoordelijk te stellen. Dat doen ze zelf wel.

Sterker, ik vermoed dat de zorgen over de economie in 2012 veel belangrijker zullen zijn dan het gedoe over het begrotingstekort. Belastingverhogingen voor de rijken zullen een mooi agendapunt zijn. Ik vermoed dat de geschiedenis dit keer afgetroefd gaat worden. Obama gaat winnen, ook met een hoge werkloosheid en een magere economische groei.

Like deze pagina

Specialisten Amerika

Stay tuned

Wil jij elke maand naar Amerika?

  • Schrijf je in voor de maandelijkse nieuwsbrief boordevol foto's, prijsvragen en insider tips.
  • Ook ontvang je speciale deals van onze partners!

Aanmelden nieuwsbrief

Amerika kenner
Sponsors