17 september 2009 - 28 september 2009
Like ons op Facebook

17 september 2009 - 28 september 2009

door Frans Verhagen

De blogposts op deze pagina zijn geschreven door Frans Verhagen (Oud beheerder van Amerika.nl)

28 september 2009

De super contrarian is overleden

William Safire is overleden. Hoewel ik het met zijn politieke lijn vaak niet eens was - mij te conservatief - bewonderde ik zijn stijl van opinie columns schrijven. Saffire had de vaardigheid om in 800 woorden één stelling goed uit te werken en al naar gelang het onderwerp, te vernietigen of te bewijzen. Geen tierelantijnen, afdwalen maar een sterke argumentatie. Hij was ook, en dat sprak me geweldig aan, een contrarian. Als iedereen naar links liep, beargumenteerde Saffire waarom rechts beter was. Als iedereen in katzwijm viel voor iets of iemand, liet hij zien wat er mis mee was. Hij noemde zichzelf een 'pundit', een counterpuncher op het columnisten/opinieschrijvers niveau. Dat is het soort mensen dat we missen op onze opiniepagina's. Daar moeten we het doen met voorspelbare dramaqueens als Amanda de Waanzinnige of pretentieuze fröbelaars als Von den Dunk die nooit een redenering uitbouwt of afmaakt maar vooral stellingen in het rond slingert. Saffire was gelukkig een voorbeeld voor veel Amerikaanse columnisten. Ik heb er veel van geleerd.
Saffire was speechwriter in de regering Nixon, aanvankelijk voor vice president Agnew (voor wie hij het prachtige 'nattering nabobs of negativism' schreef), later voor de baas zelf ('hopeless, hysterical hypochondriacs of history.'). Het is het soort over the top retorisch geweld dat een paar keer werkt, maar Saffire wist het goed te doseren. Hij kon speeches analyseren als geen ander en gaf vaak advies aan presidenten hoe ze met een probleem konden omgaan.

Conservatief in de klassieke Republikeinse traditie. Saffire had nooit wat met de evangelische hordes of de Reagan economische populisten. Zijn taalrubriek was ook een favoriet. Hij probeerde daarin een moderne H.L. Mencken te zijn (klik hier voor een verhaal over Mencken, de scherpste journalist van zijn tijd). Hij schreef ook het onmisbare woordenboek van de Amerikaanse politiek, met uitleg van vaste items en uitdrukkingen - een idee dat ik zelf overnam (met bronvermelding) in mijn boek De beste wint nooit. Een voorbeeldige journalist, William Saffire.

Vietnam en Afghanistan

Een andere heel goede op ed schrijver, Frank Rich, schrijft vandaag in de Trib over Afghanistan en hoezeer dat lijkt op Vietnam (en ook niet). Hij refereert vooral aan de begindagen, in de Kennedy tijd, toen een jonge, intelligente maar onervaren president moest leren nee te zeggen tegen de militairen en het koude oorlogsestablishment. De boodschap voor Obama is duidelijk: weg wezen. Laat minister Verhagen maar alleen aan tafel zitten.

27 september 2009

Afghanistan, aflevering 3054

David Brooks ging gisteren in de Trib helemaal voor Afghanistan. Hij zet een uitgebreid betoog op dat vooral hangt op het behandelen van Pakistan en Afghanistan als een groot Taliban = terrorisme gevaar. Ik ben het met hem eens dat Pakistan bedreigd wordt maar dat komt vooral omdat wij, het westen, de Taliban uit Afghanistan hebben verjaagd waarna ze huis gingen houden in Pakistan. Ik geloof niet in Brooks betoog. Hij denkt dat wij, het westen, goed zijn in counter insurgency. Hij weet dat de Taliban niet populair is (maar waarom dat nodig zou zijn, begrijp ik niet). En hij denkt dat we kunnen bouwen op het Afghaanse leger.
Mij overtuigt hij niet. Integendeel. De enige reden waarom we in Afghanistan zijn is om te voorkomen dat het kan dienen als een terroristische basis. Dat is nu een overbodig doel geworden want Al Qaida heeft Afghanistan niet nodig. 9/11 werd ook niet vanuit Afghanistan gepland en uitgevoerd, zoals we weten. En dat Pakistan een probleem is geworden is een gevolg van 9/11 en onze domme reacties. Kortom, ik heb nog geen goede argumenten gehoord om door te gaan in Afghanistan. Behalve natuurlijk minister Verhagen een stoel aan tafel te geven. Something to die for!

De aanhang van de PVV

Het verhaal over de PVV in de NRC van zaterdag gaf me een gemengd beeld van de partij, althans van de veronderstelde aanhang. De mensen die in het artikel worden opgevoerd zijn politieke junkies, ze kijken nota bene naar debatten en naar het vragenuurtje. Hun verontwaardiging over van alles en nog wat, gepiepeld worden, afkeer van de elite, van het establishment is een niet onbekend fenomeen. Boer Koekkoek en Pim Fortuyn deden er hun voordeel mee. Dat wil niet zeggen dat het een onschuldig of onbelangrijk iets is, integendeel.
Ik vind dat de politiek er iets aan moet doen maar dat 'iets' is vooral eens meer vraagtekens plaatsen bij eigen beloften, eigen functioneren. Als er programma's worden opgesteld, nu de gemeenteraadsprogramma's, is de vraag altijd: wat kunnen we doen, wat kan de overheid doen. Niemand zegt: laten we eens realistisch kijken wat we willen dat de overheid doet en laten we ook terreinen benoemen waar op de overheid gewoon niets kan betekenen. Dat is een lastige boodschap, veel moeilijker uit te leggen dan 'leuke dingen doen voor de mensen' of te hoop lopen tegen de vatsige elite, maar het is wel de essentie van een oplossing van het probleem, althans een weg op stap naar een mogelijk meer realistische inschatting van de mogelijkheden van de politiek door de kiezer. Hoe meer je belooft, hoe meer je mensen teleurstelt. Juist D66 moet dat wat mij betreft doen.

Door de interviews heen sijpelt ook een afkeer van 'links', softe logen en gogen die andermans geld verdelen. Dat is de erfenis van de jaren zestig, vrees ik. Andere problemen zijn natuurlijk maar al te reeël. Een wijk die verpest wordt door een kluit Antillianen, je moet er niet aan denken.
Een diepe gezagscrisis, zo omschrijft de NRC het algemeen gevoelen. Dat kan ik wel wat mee. Inderdaad, onze gezagsdragers, van ambitieuze omhooggevallen kamerleden die staatssecretaris werden tot onze minister president, stralen wel heel erg weinig uit. Opvallend ook dat deze mensen Pechtold zijn 'prietpraat' verwijten. Ik ben niet onder de indruk van het gezag van Wilders, en ik geloof zijn aanhangers ook niet direct, maar ze zijn wel kien op zijn attitude, zijn woede, zijn lef en zijn bereidheid om te shockeren. Dat maakt Wilders geen gezagsdrager maar een vertegenwoordiger van de politiek van de opgestoken middelvinger en dat is de essentie, denk ik, van de PVV aanhang.

De kritiek die zijn eigen aanhang heeft is gering, zegt de NRC, maar wel de moeite waard om te noteren. Overdrijven met islam, te grof in de mond, te autoritair, slachtoffertje spelen: het zijn interessante aspecten van Wilders' kwetsbaarheid. De tweespalt tussen de anti-islam crowd en de mensen die echt onderwerpen in de verzorgingsstaat willen aankaarten. Daar is Wilders nog niet klaar mee.
De NRC onderzocht ook opinies van de PVV achterban. Dat is lastiger te analyseren. Gelukkig waren het concrete beleidsvragen. Ze willen een strenger immigratiebeleid. Niet verrassend maar de vraag is of ze denken dat er nog veel Turken en Marokkanen binnenkomen en of ze Antillianen als immigranten zien. Ik denk het wel. Maar op zich is het geen extreme mening. Dat ze geen steun willen voor banken past in het anti-plaatje en is, gegeven de omstandigheden, niet eens heel extreem te noemen. Dat ontwikkelingshulp onpopulair is, verrast evenmin. Niet dat deze mensen er beter van worden als we die afschaffen, maar het voelt wel goed. De raarste is dat de politici als zakkenvullers worden gezien. Wilders is beroeps en zijn fijne fractie bestaat nu ook niet direct uit idealisten voor de algemene zaak. Wat bedoelen deze opgestoken vingers precies?

Wilders is geen fascist, dat is nonsens

Rob Riemen trekt in de Opiniebijlage flink van leer. Zijn stelling over de noodzaak van een denkende elite, niet alleen roepende doeners, of doeners die alleen maar roepen, deel ik. Maar dat impliceert wat mij betreft ook een terugkeer van de ideologie zodat je ook kunt uitleggen waar je standpunten op gebaseerd zijn. Zijn stelling dat Wilders een fascist is, is onzin. Wat Wilders vooralsnog leidt is helemaal niets. Geen partij, geen beweging, alleen een golf in de peilingen van de Hond. De vergelijking met Mussolini en Hitler is ridicuul. Er zijn geen zwarthemenden er is geen ideologie, er zijn geen straatgevechten, geen massabijeenkomsten, laat staan hysterie. Er is een mannetje met een aanhang in opiniepeilingen, that's all. Riemen gaat hier totaal over the top. Dat is des te beschamender omdat hij net heeft opgeroepen tot een denkende elite. Dan moet je niet met dit soort algemeenheden aankomen. Inderdaad vindt Wilders één zondebok, de islam, maar het denken daarachter is weinig systematisch en vooral paranoïde. Het met de holocaust vergelijken is onterecht en gemakzuchtig. Alsof Riemen maar één modelletje heeft waarin hij Wilders wil persen. Van een intellectueel verwacht je meer. Als Riemers zwarte racisten fascisten noemt en diep gelovige evangelische gekken, dan is hij de kluts kwijt. Volgens Riemers is het flauwekul dat je Wilders geen fascist mag noemen tot hij concentratiekampen wil inrichten. Dit is bullshit. Mussolini's fascisme (de versie die er eerder was) hield zich daar niet mee bezig, wel met afgeven op de elite en vervolgens zelf de elite worden. Ik weet niet of de ideologie van Wilders anti-democratisch is. Wat is het bewijs daarvan? Riemen is een gemakzuchtige intellectueel als hij denkt met deze gemeenplaatsen weg te komen.

Ik vind niet gecorrumpeerde elites een risico maar klungelige denkers zoals Riemers die geen vertrouwen hebben in de kracht van westerse cultuur en ons politieke systeem. Hoe een man die zo ongenuanceerd om zich heen maait in zijn boek een pleidooi kan houden voor 'het hooghouden van klassieke Europese humanistische waarden' is me een raadsel. Hij doet het zelf niet. Zijn stellingen over een leidende culturele elite die het 'fascistische gevaar' kan keren zijn uit het ongerijmde en op de keeper beschouwd tamelijk onzinnig. Wat een tegenvaller, deze cultuurfilosoof.

25 september 2009

Hero valt stil

Het enige interessante kamerlid van de Partij van het Verbieden belooft beterschap. Hij gaat werken aan zijn drinkprobleem. Zoals de dierenliefhebber werkt aan ... ja, waar werkt hij eigenlijk aan? En Fritsma in opdracht van de Grote Leider medeburgers liefdevol het land uit gooit. Wilders is de baas in zijn clubje. Hero sukkelt er achteraan. Of dat nou jammer is, weet ik eigenlijk niet.

Het lobbywerk is begonnen

Nou begint ook die man met de ruggengraat van een jellyfish weer over Afghanistan te mekkeren. Van Middelkoop maakt er een gewoonte van om terug te komen op wat hij zegt maar nu is het wel heel bont. En dat allemaal om minister Verhagen 'een plaats aan de tafel' te laten houden - waar hij overigens niets te zeggen heeft, maar dat ter zijde. Het is duidelijk dat de massagetent geopend is. Het lobbywerk om straks tot voortzetting te komen, is begonnen. Ik heb zo'n vermoeden dat het averechts gaat werken maar dat doet aan de immoraliteit van de achterliggende overwegingen niets af.

Aan tafel in Pittsburgh

Jan Peter en Woutertje mogen mee aan tafel zitten in Pittsburg, bij de G20. Veel valt er niet van te verwachten, afgezien van het elkaar verzekeren dat de crisis voorbij is. Maar een aansporing om alle overheidsinvloeden weer terug te dringen zou wel plezierig zijn. Van het aanpakken van bonusculturen verwacht ik niets. Daarvoor is het alweer te laat. Het is wachten op de onvermijdelijke volgende crisis voordat we daar wat aan kunnen doen.Leuk verhaal in de NRC trouwens over hoe Pittsburgh zich heeft omgevormd van een industriestad tot een nieuwe dienstenstad, high tech niveau.

Obama houdt steun

Volgens een opiniepeiling die de NYT publiceert, behoudt Obama steun van de bevolking (56 %) hoewel die groeiende twijfels hebben over gezondheidszorg en Afghanistan. Ze zeggen in de peiling dat Obama niet goed geslaagd is duidelijk te maken wat hij precies wilde en waarom. Ik heb die klacht eerder geuit en ben daar dus niet verbaasd over (zie ook mijn artikel in de Groene van vorige week, hier te vinden). Interessanter is dat de Democraten volgens de gepeilden als meer compromis bereid en als inventiever en flexibeler worden gezien als de Republikeinen. De laatste worden gezien als notoire dwarsliggers, obstructieplegers, zonder eigen plannen. Over Afghanistan lijkt niemand veel illusies te hebben. Dat is in elk geval een verschil met Vietnam: de polarisatie over de oorlog lijkt niet zo groot als toen het geval was. Het is nu meer een instrumentele kwestie, wat te doen, dan toen, waar het hele nationale prestige én de strijd tegen de commies op het spel stonden.

Nog vier maanden en dan moet Guantanamo dicht zijn

Volgens de Washington Post gaat Obama proberen een ander beleid dat is vastgelopen, het sluiten van Guantanamo, terug op de rails te krijgen. Over vier maanden moet zijn belofte van sluiting nagekomen zijn en er zit veel te weinig vooruitgang in het proces om daarop te kunnen rekenen. Een van de redenen was dat onze heldhaftige tafelzitter, minister Verhagen van BuZa, al meteen riep dat Nederland niemand wilde ontvangen. Daar kwam hij later op terug, zij het omzichtig, maar het meer geholpen als hij zijn nek had uitgestoken toen het ertoe deed.

Algemene algemeenheden

De algemene vergadering van de VN is zoiets als onze Prinsjesdag gevolgd door algemene beschouwingen. Hoop geneuzel, voorspelbare posities, weinig concreets. Obama hield een goede speech waarin hij vooral duidelijk maakte hoe anders het geluid uit Washington nu is, dat hij welwillend staat tegenover de organisatie, de contributie betaald en ziet hoe en waarom de organisatie van belang is voor een Amerikaans gestuurde wereldorde. Dat is winst. Dat Ghadaffi zijn show op mocht voeren en Ahemedinejad wat mocht roepen, ach, dat hoort erbij. Holland liep de zaal uit. Heldhaftig.

24 september 2009

Minister Verhagen wil aan tafel blijven zitten

Het was mischien onvermijdelijk dat minister Verhagen onze deelname aan de oorlog in Afghanistan weer eens opspeelde. Je moet die dingen lang in de week leggen en we weten wat zijn voorkeur heeft. Maar kijk eens naar de morele leegheid van zijn argumentatie. We moeten in Afghanistan actief blijven omdat er dan naar Nederland geluisterd wordt, althans, dan mogen we aan tafel zitten, althans dan mag minister Verhagen langskomen en wordt hij met égards behandeld. De leegte van deze argumentatie is schokkend. Wij sturen jongens de dood in om aan tafel te mogen zitten? Het is voldoende om verdere deelname simpelweg met één zwaai van tafel te vegen. En veeg Verhagen maar meteen mee.

Hopeloos in het Midden Oosten

Obama heeft onderkend dat er met Nethanyahu op dit moment geen zaken mogelijk zijn over de nederzettingen. Hij heeft besloten, samen met de Palestijnen, om dit tussen probleem te laten liggen en door te stomen naar een eindregeling. Het idee is klassiek diplomatie. Als je een probleem niet kunt oplossen op dit moment, ga naar een hoger niveau om andere problemen op te lossen en je ook hier wel iets. Bij deze move zit nog een extra element. Nethanyahu wil niets doen aan die nederzettingen maar helemaal geen deal op een hoger niveau. Nu wordt hij gedwongen daarover mee te praten.

Je zou denken dat het geniale diplomatie is als je er tenminste vertrouwen in had. Ik heb dat niet. Nethanyahu heeft het afgelopen jaar de agenda gezet en Obama heeft die kunnen laten ontsporen. Voor de recalcitrante Israëlische regering is dit een 'overwinning'. Ik gun ze hun plezier, ze zijn steun uit de rest van de wereld kwijtgeraakt.
Ik geloof niet dat een Midden Oosten deal mogelijk is voor Obama. Zonder Hamas gaat dat niet en met Nethanyahu daarom ook niet. Ik hoop niet dat Obama er al te veel tijd aan besteed.

De Kennedy invloed reikt ver

De Kennedy zetel in Massachusetts gaat bezet worden door Paul Kirk, een Kennedy vertrouweling. Het Massachusetts Congres heeft de regels veranders, zodat de zetel niet open hoeft te blijven en de Kennedy's krijgen precies wie ze willen. Hoewel dit laatste niet direct een gezonde ontwikkeling is, is het wel goed dat er geen open zetel is als er gestemd moet worden over belangrijke zaken zoals de health care legislation. Ook over het graf heen weet Ted Kennedy dat debat nog te beïnvloeden.

Onze manieren

Ik lees dat Hero Brinkman, moraalridder van de Partij van het Verbieden, hommeles heeft gekregen met de barman van Nieuwspoort. In de kleine uurtjes weigerde die de brave parlementariër drank. Zo zijn onze manieren.

23 september 2009

De Biden optie

Volgens een artikel in de NYT vanochtend, overweegt Obama bij zijn Afghanistan beslissingen ook een plan Joe Biden. Dat zou inhouden het terugschalen van militaire aanwezigheid en doelstellingen tot het ondermijnen van Al Qaida. Het moet een moeilijk alternatief zijn voor Obama die met een dergelijk besluit tegen het advies van McChrystal in gaat en de Republikeinen in zijn nek voelt blazen. Maar het zou wel een verstandig besluit zijn, een begin van het einde van een bodemloze put. Betekent dat gezichtsverlies voor de NAVO en voor het westen? So be it. Zoals John Kerry ooit welsprekend zei: wie wil de laatste zijn om te sterven voor een nutteloze oorlog?

22 september 2009

Afghanistan, aflevering 3021

Het rapport van generaal McChrystal dat gisteren gelekt werd (opzettelijk?) wordt vanochtend nog druk besproken. Hoewel ik er geen greintje optimisme in kon vinden, menen de meeste commentatoren dat een poging gewaagd moet worden om de strategie zoals hij er ligt uit te voeren. Dat zou vereisen dat Obama binnenkort 40.000 troepen extra moet sturen en de bondgenoten graag ook een paar. Ik vraag me af of hij het doet. Het is deels een morele afwijzing: is er enige kans op succes? Deels een politieke: wat kost het meeste, nu afbreken of straks verliezen? Want winst lijkt mij onmogelijk. Na acht jaar rommelen en een onmogelijk land, kan ik me niet voorstellen dat er nog iets goeds uitkomt. Dan kun je maar beter kappen. Het biedt ook meer mogelijkheden om in Pakistan stabiliteit te behouden, al kan je ook het omgekeerde betogen, zoals de FT doet. Ik zou zeggen dat als de Taliban het druk heeft met consolideren van zijn regime in Afghanistan, ze minder last kunnen veroorzaken in Pakistan. Biedt de mogelijkheid om die westelijke provincies op te ruimen. De FT betoogt dat het Pakistaanse leger en geheime dienst alleen op volle kracht zullen werken als ze ervan overtuigd zijn dat Afghanistan een veilige westelijke enclave is. Het probleem met die stelling is dat hij a) onwaarschijnlijk is in zijn uitkomst, b) niet overtuigt. Waarom zouden die Pakistanen niet hun linkjes houden met de Taliban? Kortom, mij lijkt nog steeds de optie wegwezen de enige realistische.

Overigens klinkt de retoriek rondom deze oorlog toch echt steeds meer als Vietnam. Generaals die laatste kansen grijpen, nog een jaar, nog 30, 40, 50.000 man extra. Ik houd niet van dit soort vergelijkingen maar ze zijn onontkoombaar.

Hoe meet je welzijn?

Ik heb vorige week nagelaten om te schrijven over het rapport van Nobelprijswinnaar Joseph Stiglitz over het meten van economische prestaties en sociale vooruitgang in een land. Stiglitz deed zijn onderzoek in opdracht van Nicolas Sarkozy, die zelf gefrustreerd was over de mate waarin één enkel cijfer, meestal Bruto National Product, het welzijn van een natie moet weergeven.

Het rapport van Stiglitz had een eenvoudige boodschap: je kunt niet alles samenvatten in één cijfer. Omdat iedereen naar BNP zit te kijken, hebben overheden, regeringen een aansporing om alles wat dat cijfers beïnvloed te doen. Dat kan leiden tot beleidsontsporingen of groei die niet valt vol te houden. Er kunnen ook verkeerde keuzes gemaakt worden of valse trade-offs. Als je actie onderneemt om het klimaatverandering tegen te gaan dan kan dat slecht zijn voor de groei van het BNP maar goed voor het welzijn van de samenleving. 'Wat we meten beïnvloedt wat we doen', zei Stiglitz bij de presentatie. Bovendien kan het misbruik van een enkele statistiek leiden tot wantrouwen tussen burgers en regeringen. Sarkozy wees daarop, in machteloze frustratie. Burgers denken dat we tegen hen liegen, dat ze gemanipuleerd worden.

Natuurlijk kwam de commissie ook met een voorstel tot oplossing. Een aanpassing op de manier waarop het BNP wordt gecalculeerd, nieuwe maatregelen om welzijn en geluk te meten; en nieuwe meetinstrumenten voor milieu en financiële stabiliteit. Sowieso is BNP in een globale samenleving niet erg nauwkeurig meer. Er zitten bijvoorbeeld uitgaven bij voor gevangenissen en veiligheidssystemen, met de implicatie dat meer daarvan goed is voor de samenleving. De commissie pleitte voor meer gebruik van netto nationaal inkomen (wat rekening houdt met geëxporteerde en geïmportereerde winsten) en van huishoudinkomen, wat belastingen meeneemt, sociale uitkeringen en rente van bankrekeningen. Ook werd gepleit voor het meten van niet markt activiteiten, zoals vrije tijdsbesteding.

Het meten van 'sustainability', de heilige graal van menige politicus vandaag de dag, was technisch enorm moeilijk, concludeerde de commissie. Maar één suggestie was om de voorraden van menselijke en fysiek kapitaal en natuurlijke bronnen te meten, zodat je weet wanneer die toe of afnemen.
Een interessant rapport, kortom, met interessante implicaties.

21 september 2009

Gedwongen huwelijken: een non probleem?

U herinnert zich misschien dat er dit voorjaar een hoop gedoe was over de gemeente Rotterdam die het mogelijk maakte voor meisjes die bang waren uitgehuwelijkt te worden om een contract op te stellen dat de inspectie opdracht gaf het uit te zoeken. Ik vond dat toen een flauwekul regeling voor een non probleem dat enkel weer negatieve publiciteit veroorzaakte. Nu zijn de resultaten binnen. De gemeente vermoedt nu dat er vijftien gedwongen huwelijken hebben plaatsgevonden. Tien meisjes zijn in Nederland, vijf niet. Van deze vijftien had niemand dat contract getekend. Drie meisjes die dat wel hadden gedaan, is niets overkomen, althans ze horen niet tot de groep van vijftien. Was de opwinding nu de zaak waard? Dat mag u zelf uitmaken. Blijkbaar waren alle middelen al aanwezig om die vijftien te traceren. Waarom dan die rare regeling? Een gebaar. Fijn. Dank uwel.

Baucus of niets

Obama dook gisteren op alle televisieschermen op. Vijf interviews voor de zondagprogramma's om zijn health care plannen te pushen. Het Baucus plan is nu de standaard. In de FT een interessant verhaal over Baucus' contacten met de verzekeringslobby. Zowat iedereen van belang in die wereld heeft ooit bij Baucus gewerkt voordat hij of zij lobbyist werd. Tegelijkertijd garandeert dit wel dat zijn plan vertrouwd wordt door de industrie. Baucus zelf is een conservatieve Democraat - dat kan ook niet anders als je uit Montana komt. Dat maakt dat Republikeinen, voor zover ze niet in de hersendode oppositiemodus zitten, hem redelijk vertrouwen.
Het Baucus plan is niet ideaal maar het is goed genoeg. Het bereikt algemene dekking voor zover dat nu mogelijk is door gebruik van een mengeling van verplichtingen en subsidies. Verzekeraars zouden mensen niet mogen weigeren wegens eerdere condities en mogen niet de kosten afdekken aan de bovenkant. Dat is wat moet gebeuren.
Er zitten een hoop problemen aan, maar dat is detailwerk dat in het proces kan worden weggewerkt. Het grootste politieke probleem is niet zozeer met de Republikeinen maar met linkse Democraten. Die willen een overheidsaanbieder erbij hebben. Maar Obama is verstandig genoeg om in te zien dat die optie niet realistisch is. Hij gaat voor Baucus en dat is het spel dat de komende weken gespeeld gaat worden. De Republikeinen willen niets, alleen dwarsliggen, en die negatieve houding zou Obama in de kaart moeten spelen omdat hij zo een paar wel constructieve Republikeinen, met name Olympia Snow, kan overhalen.

Raketschild opinies

Ook veel werk voor de verdedigers van het terugtrekken van het raketschild. Hillary Clinton krijgt ruimte op de opiniepagina van de FT, Robert Gates in de NYT. Ik heb altijd moeite met gezagsdragers die hun politieke praatje op de opiniepagina mogen houden en beide verhalen dragen alle kenmerken van een promopraatje waar heel wat communicatie adviseurs overheen zijn gegaan. De bottom line is dat het besluit vorige week niet onder druk van Rusland werd genomen, geen cave in was. Ik geloof dat maar omdat Bush er een 'poke in your eye' beleid van had gemaakt, was die indruk onvermijdelijk. Obama heeft hem terecht genegeerd. Het alternatief, een raketafweersysteem op schepen, is inderdaad sneller op te zetten en realistischer tegenover de bestaande dreiging.

Elders op de FT opiniepagina zet Strobe Talbot, hoofd van de Brookings think tank en ex-onderminister van BuZa onder Clinton (en een strategische wapensexpert) wel een opinie neer. Namelijk dat dit een opstapje moet zijn naar een alomvattend strategisch wapenakkoord waarin offensieve en defensieve wapensystemen worden gecombineerd. Alles gaat dan weer terug naar het door Bush nogal gemakzuchtig verworpen ABM verdrag uit 1972, het belangrijkste defensieverdrag dat ooit met de toenmalige Sovjet Unie werd gesloten. Het ABM verdrag ging uit van mutual destruction, de dreiging van kernwapens die het onmogelijk maakte ze te gebruiken. Toen Reagan daar met zijn Star Wars fantasie doorheen banjerde, begon alles te schuiven. George Bush de Oudere negeerde Reagans beleid, George Bush de jongere gaf er nog een extra agressieve draai aan. Nu is het tijd voor een alomvattend beleid, zegt Talbot. Hij heeft gelijk.

Paterson (NY) moet verdwijnen

De regering Obama heeft gouverneur Paterson van New York gevraagd om op te donderen. Paterson, een zwarte blinde politicus die de opvolger werd van de afgetreden Eliot Spitzer, is onpopulair en niet erg effectief. De Democraten zijn bang om met een onpopulaire gouverneurskandidaat ook veel congresleden te verliezen. In de coulissen staat Giuliani klaar om nog een keer kandidaat te zijn, maar voor de Democraten is de interessantste kandidaat Andrew Cuomo, de zoon van de ex-gouverneur, nu attorney general van de staat. Cuomo aarzelt, net als zijn vader, die we vanwege zijn getreuzel Hamlet on the Hudson noemden. Maar nu Obama het laatste zetje heeft gegeven om Paterson overboord te kieperen, zou Cuomo geen beperking meer moeten voelen om de Democratische nominatiestrijd aan te gaan.

Dweilen met de kraan open

De VS gaat 1,5 miljard dollar in Pakistan pompen. Het probleem voor de regering is hoe dat te doen zonder de corruptie aan te jagen in dat land. Het plan is bedoeld voor infrastructuur en brede ondersteuning maar de strategische grondslag is natuurlijk voorkomen dat Pakistan verder wordt meegezogen in de Afghanistan ellende die alleen maar groter lijkt te worden. Het idee is om via dit geld steun te kopen van de Pakistaanse bevolking. Ik heb daar weinig vertrouwen in, eerlijk gezegd. Een belangrijker quid pro quo is dat het Pakistaanse leger druk houdt op de Taliban en Al Qaida. Als je het artikel leest in de Trib over de achtergronden van de hulp, dan wordt je alleen maar pessimistischer. Pakistan loopt op het randje van een failed state. Obama heeft wel de focus verschoven van militaire hulp naar economische hulp maar het Pakistaanse leger heeft overal zijn klauwen. Holbrooke heeft een hulpje benoemd om deze gelden goed te besteden.

Mensenrechten in Gaza

Het harde rapport van de VN commissie van mensenrechten heeft heel verschillende reacties opgeroepen. De voorspelbare nonsens over anti-semitisme van Israëlische hardliners die elke kritiek willen doorslaan met dat platte argument. Maar ook een doordacht opiniestuk van David Landau, gerespecteerd journalist, in de NYT. Landau zegt dat het een gemiste kans is omdat het rapport zegt de Israël bewust burgers doelwit gemaakt heeft. Als het rapport had gesteld dat de logische consequentie van militaire keuzes was dat burgers geraakt zouden worden, dan had het een discussie losgemaakt, zegt Landau. Nu kan het door de hardliners genegeerd worden en de rest heeft geen opening voor discussie.
Mogelijk, ik kan dat niet beoordelen. Roula Khalaf, een columniste van de FT, ziet het rapport wel degelijk als een morele klap voor Israël. Zij stelt dat de Israëlische reactie had moeten zijn om het gedrag van de militairen te onderzoeken, zoals het rapport aanbeveelt. Israël zegt zijn eigen onderzoeken te doen maar die beantwoorden de open vragen niet. De aanbeveling van het rapport dat de klachten naar het International Court in den Haag zouden moeten gaan als Israël noch Hamas er serieus op reageren, zullen niet worden uitgevoerd, mag je aannemen. Khalaf constateert terecht, denk ik, dat het Israëlische imago verder afkalft in de wereld. Daar kunnen Israëli's stoer over doen - wat geven wij erom? - maar uiteindelijk gaat dat gevolgen hebben.

Nog een jaar in Afghanistan

Volgens de Washington Post heeft generaal McChrystal in een door Bob Woodward onderschept rapport gesteld dat het komende jaar beslissend is in Afghanistan. Nu is dat geen grote verrassing. Hij waarschuwt dat zonder meer troepen en een goede strategie, de nederlaag waarschijnlijk is. McChrystal waarschuwt dat in de Afghaanse gevangenissen een parallel systeem functioneert van Al Qaida, dat erg lijkt op wat Amerika in 2001 wilde vernietigen. Hij vindt ook dat de militairen minder met hun eigen bescherming bezig moeten zijn maar met de Afghaanse samenleving (hij is bijzonder kritisch over ISAF). Deze twee aspecten geven al aan hoe moeizaam de missie is. Hij wil een Afghaanse politie/militaire macht van 400.000 man, maar dat is een haast onmogelijke opdracht. Hij wil meer troepen maar spelt niet uit hoeveel.

20 september 2009

Verrassing in New York?

Nethanyahu en Abbas gaan elkaar toch ontmoeten in New York. Dat is opmerkelijk, want vrijdag nog ging onderhandelaar George Mitchell onverrichterzake weg uit het Midden Oosten. Hoe dat toch nog kan gebeuren is vooralsnog een raadsel omdat Nethanyahu weigert een bouwstop af te kondigen op nederzettingen. Dat was een voorwaarde voor verdere gesprekken. Ik kan met niet goed voorstellen dat Obama daarop ingeleverd heeft. Dat zou hem een slaaf maken van Nethanyahu's recalcitrantie en elke vorm van leverage wegslaan. Wat je ervan moet verwachten of van moet denken, weet ik niet. Abbas heeft niet veel macht, Nethanyahu teveel. Ik geloof dat de wereld zo langzamerhand weinig geeft om wat de Israeli's willen of doen. Op een of ander niveau moet dat ook in Israël zijn doorgedrongen, maar je ziet er weinig van.

Rutte's finest moment

Balk had zijn dag niet, lees ik. Ik heb de algemene beschouwingen overgeslagen. Het zijn niet meer dan, juist, algemene beschouwingen. Rutte krijgt lof van andere VVD zwaargewichten. Fijn voor hem maar wat ik nou daarmee moet? Ze realiseren zich dat hun partij kleurloos, visieloos en leiderloos is en roepen dan hoe goed hij het deed met zijn motie van wantrouwen. Gesteund door de populistische krachten van de PVV en de SP. Zouden de VVD'ers daar blij mee moeten zijn?

Hans Wansink suggereert dat er nu een coalitie CDA, VVD, D66 en PvdA mogelijk is, een brede middencoalitie. Dat is waar, maar met Groen Links op 13 zetels kunnen in die coalitie zowel VVD als PvdA ingeruild worden voor GL. Uitgaande van een aaneengesloten coalitie, waarin geen ideologische bruggen nodig zijn, is het logisch dat inderdaad Wansinks plaatje werkelijkheid wordt, of, veel interessanter als we echt de verzorgingsstaat willen saneren, een gesloten coalitie naar links, met GL. Dat zou de PvdA rugdekking verschaffen (hoewel die straks meer zetels gaan halen dan de Hond nu denkt - en D66 minder). De PvdA kan er moeilijk uitvallen in deze constellatie (de Swaans aaneengesloten, kleinst mogelijke coalitie).

18 september 2009

Hypocriete kritiek op Obama's rakettenschild besluit

Felle kritiek van Republikeinen en Bush cons op Obama's besluit om het beloofde wapenschild in Polen en Tsjechië niet te installeren. Het argument dat steeds terugkeert is dat het een toegeven is aan Russische druk. Dat is interessant want het argument om die rommel te plaatsen was Iran, niet Rusland. De Bush bende ontkende zelfs dat Rusland ook maar enige rol speelde in hun overwegingen. Dat was natuurlijk nonsens. Het schild was welkom in Polen en Tsjechië juist omdát het garandeerde dat Amerikanen en Amerikaanse soldaten aan de Russische grens met hun laarzen aan de grond stonden. De aloude trip wire, het struikeldraad, om er zeker van te zijn dat Amerika Oost Europa zou helpen. De Bush lui wilden Rusland een vinger in het oog steken. En dat lukte uitstekend. Dat het ook Europa verdeelde en de oude Oostbloklanden in de pas liet lopen wat Irak en Afghanistan en Cheney's martelmissies betreft, was mooi meegenomen.
Goed dat we van al die rotzooi af zijn. De argumenten die nu over tafel vliegen kunt u ook in het vuilnisvat van de geschiedenis deponeren. Als Rusland meewerkt om de sancties op Iran te verstevigen in de VN, so much the better. In elk geval zit Amerika straks al met Iran om de tafel, een hele vooruitgang. En Polen en Tsjechië krijgen vast een Amerikaanse eenheid ergens in de bossen om zich veilig te laten voelen, maar zullen gedwongen zijn om zich meer op Europa te richten.

Iran: neus dicht en praten

Wat Iran betreft zet Philip Stephens in de FT de zaken op een rijtje. Ja, neus dicht knijpen en praten, zegt hij terecht. Of de verkiezingen nu gefraudeerd zijn of niet, het regime zit er, dat is de gesprekspartner. Take it or leave it. Amhedinejad's favoriete kaart om te spelen is nu juist het verwijt dat Amerika Iran niet in zijn waarde laat. Dat sla je uit handen door met hem, in zijn verzwakte positie, te gaan praten. De sancties hebben niet erg goed gewerkt om het nucleaire programma van Iran te stoppen, dat lijkt wel duidelijk. Maar ik heb altijd gesteld dat dat toch niet mogelijk was en dat als u Iran was, u precies hetzelfde beleid van uitdaging en positieverbetering zou voeren. De logica is onontkoombaar. De vraag tot hoever je ze laat komen is serieus maar ook irrelevant. Iran zelf bepaalt dat, simpelweg omdat wij geen manier hebben om het te stoppen. Niet onmogelijk is om met politieke en economische stimulansen Iran een andere kant op proberen te krijgen. Het proberen waard omdat het sinds 1979 niet is geprobeerd. Iran kan dan doorgaan maar binnen de context van het NPT programma en met de garantie van Amerika dat regime change, de mantra van de Cheney bende, niet op de agenda staat.
Stephens neemt ook het andere risico enorm serieus, dat de Israeli's in hun dwarse, obstructionistische bui gewoon gaan bombarderen. Dan is de beer los.

Vrijhandel en koehandel

Ook in de FT een mooi opinieartikel van de World Trade editor, Alan Beattie. Obama doet alles verkeerd op het terrein van vrijhandel, inclusief tarieven leggen op Chinese banden, Buy America nonsens toestaan in wetgeving en Mexicaanse trucks weren. Maar als dat de (tijdelijke want niet houdbare) prijs is om de health care erdoor te jassen met steun van de vakbonden en hun vertegenwoordigers op Capitol Hill, dan is het de moeite waard.

De kiezer wordt wakker

De Wakker Krant meldt, op gezag van Maurice de Hond, dat drie kwart van de Nederlanders de nonsens van Wilders zag voor wat het was, een provocatie. Ze nemen het niet serieus. Ik heb het al eerder gedacht, en was toen te snel, maar misschien heeft de Grote Leider toch eindelijk de drempel overschreden van absurditeit, het punt waarop mensen zien hoe ziek hij is in zijn hoofd. Pechtold werd tot beste debater gekroond. Goed dat het weer voorbij is, die derde week van september.

17 september 2009

Premier Verhagen? Doe niet zo eng!

Volgens de Wakkere Krant wordt minister Verhagen premier als Balkenende een Europese functie neemt. Eurlings mag dan Buza doen. Dat speculeert het Financieele Dagblad. Ik kan het me moeilijk voorstellen, Verhagen als premier. Maar ja, meer smaken hebben ze niet bij het CDA. Die Van Geel is een zwakke zwabberaar gebleken. Eurlings is nog te jong en ook te communicatief om gezag uit te dragen (dat klinkt raar, maar hij doet zo zijn best dat er geen natuurlijk gezag van uitgaat).

Kunnen we weer even serieus worden?

Vanochtend bij het NOS nieuws: Arie Boomsma gaat naar de KRO. Eh, nieuws? Is dit iets van nieuwswaarde? Sorry hoor. We zijn wel heel diep aan het zinken. Wel opvallend en plezierig dat Wilders met zijn flauwekul weinig aandacht krijgt. Dat hadden de politici ook moeten doen: negeren. Wilders is niet xenofoob en racistisch, zoals Pechtold zegt. Hij is ziek. In zijn hoofd. Ik weet wel dat het moeilijk is voor politici maar kan nou niemand zeggen: luister naar Wilders, denk na over wat hij zegt en oordeel zelf. Is dat nou zo moeilijk?

Slechte vooruitzichten health plan

De eerste reacties op het Baucus plan zijn niet erg gunstig. Baucus is voorzitter van de Financiële Commissie van de Senaat, maar heeft de drie Republikeinen die daarin zitten niet aan boord. Het is moeilijk om de politiek daarvan in te schatten. Had Baucus langer door kunnen onderhandelen voor resultaat? Duwde het Witte Huis hem naar een vroege presentatie om momentum te houden? Niemand is echt gelukkig maar dat was ook niet te verwachten. Ik denk dat Obama wel kan aftekenen op dit plan maar ja, dat is precies het probleem - dat maakt de Republikeinen recalcitrant.

Domme Democraten (deel 234)

Niet alleen de Democraten in het Congres waren dom om de 'you liar' Joe Wilson nog meer aandacht te geven dan hij verdiende, ook Jimmy Carter heeft de president geen dienst bewezen. Door er een rassenlabel aan te hangen (Obama wordt niet gerespecteerd omdat hij zwart is) trok hij de onbeschaamdheid van deze man in een heel andere context. Misschien is het zo maar dat valt niet te bewijzen. Misschien is het niet zo. Het doet er niet toe. Verlengde de aandacht met weer een paar extra dagen. Dom, dom, dom. Democraten zijn oliedom.

Afghanistan is een black hole

Twee artikelen in de Trib vandaag over Afghanistan. Het ene van een Amerikaanse verbindingsofficier die zeven maanden heeft rondgereisd en een vernietigend commentaar geeft op de totale corruptie van Karzai en zijn vrienden. Geen schijn van kans dat we daarmee resultaat boeken. Het andere verhaal laat zien hoe de miljarden die in Afghanistan zijn geïnvesteerd, weggegooid geld zijn. Erger, de corruptie in het land vergroten. Let op, wereldverbeteraars en scholenbouwers in Afghanistan: 'Ons onderzoek toont precies het omgekeerde: Afghaanse percepties van hulp en hulpverleners zijn overweldigend negatief. En in plaats van bijdragen aan de stabiliteit, veroorzaakt hulp in veel gevallen conflict en instabiliteit.' Het is een treurig maar eigenlijk wel bekend verhaal: wij, rijke westerlingen, proberen goed te doen in een samenleving waarvan we niets begrijpen. Het resultaat is onversneden slecht. Ons koloniaal verleden had ons daarvan bewust moeten maken maar onze zelfverzekerdheid en overtuigd zijn van eigen morele waarde is zo groot, dat we nooit luisteren. De conclusie van Andrew Wilder, die het onderzoek uitvoerde: hulp moet geen onderdeel zijn van een counterinsurgency beleid. Dat voedt alleen de opstand. Het moet alleen bijdragen aan humanitaire en ontwikkelingsdoelstellingen. Dat zou mooi zijn maar de vraag is of je die twee nu nog van elkaar kunt scheiden. Ik denk dat het fataal is misgelopen in Afghanistan - op alle terreinen.

Juist vandaag claimt Karzai de overwinning en houdt vol dat er niets mis was met die verkiezingen. Lef kun je hem niet ontzeggen. Zijn geloofwaardigheid is nul, maar zoals ik hierboven al zei, het doet er eigenlijk niet veel meer toe. Het spel is gespeeld en we (en zij) hebben verloren.

Realiteitszin in Oost Europa

Obama stelt het mini rakettenschildje in Polen en Tsjechië uit. Verstandig want er was nooit behoefte aan en de regering Bush gebruikte het vooral als middel om de EU te verdelen en de Russen een vinger in hun oog te steken. Het levert ook een fijne terechtwijzing op voor landen die gedachteloos en zielloos met de grootste bondgenoot oplopen (luistert u, minister Verhagen?): als je je laat gebruiken door een regering dan wordt je, na gebruik, ook gewoon afgeserveerd. De oost Europese landen genoten van de aandacht van Cheney en Rumsfeld en waren bereid als hun zetbazen op te treden. Ze wilden graag schildjes, lieten geheime gevangenissen en geheime vluchten toe (dat deden wij in Nederland trouwens ook, wat dat betreft zijn we net zo dom en naïef) en zwelgden in de lof van foute mannen in Washington. Nu krijgen ze de rekening. Maar die afrekening is goed voor de EU. Oost Europa moet weten dat zijn belang ligt in een sterke EU, niet in de NAVO, niet in een soort bilaterale relatie met onbetrouwbare Amerikanen.

Like deze pagina

Specialisten Amerika

Stay tuned

Wil jij elke maand naar Amerika?

  • Schrijf je in voor de maandelijkse nieuwsbrief boordevol foto's, prijsvragen en insider tips.
  • Ook ontvang je speciale deals van onze partners!

Aanmelden nieuwsbrief

Amerika kenner
Sponsors