Voor wie het niet gezien heeft, hier een link  of hier als u geen abonnee bent naar het interview in de NRC over mijn nieuwe boek.

Vernederende positie voor de Britten

Ook in de FT een interessante analyse van medewerker Max Hastings over de Irak hearings in Engeland. Hij vindt er weinig van te verwachten omdat Amerikanen niet getuigen. Maar interessanter is dat hij vaststelt dat het besluit om mee te doen in essentie werd genomen omdat één man het wilde: Tony Blair. Er was wel kritiek, er waren dissidenten maar niemand nam ontslag, nam afstand en daardoor accepteerde het parlement de oorlog (dit is vergelijkbaar met Colin Powell die met al zijn reserves de speelbal werd van de oorloghitsers). Hastings verwacht dat in nieuwe, gelijksoortige situaties, het proces ongeveer gelijk zal verlopen. Sinds 1945 zijnde Britten ervan overtuigd dat ze altijd aan de kant van de VS moeten staan. Duidelijk is in elk geval dat het omgekeerde, Britse actie zonder VS steun, niet mogelijk is. De zwakte van de Europese defensie versterkt dit idee. Het argument is ‘als wij niet met de Amerikanen meegaan en zijn gaan niet met ons, dan eindigen we in een strategisch vacuüm.' Een vernederende positie. De Fransen die in 2003 wel de poot stijf hielden, vonden het vervelend om met Washington te breken. Maar zegt Hastings, hun ongenoegen was minder diep en structureel dan het Britse.
Afghanistan is de volgende test. Obama zit er zonder strategie. De Britten weten dat en maken zich zorgen. En opnieuw weten ze dat het Verenigde Koninkrijk niet wegkan uit Afghanistan voordat de Amerikanen er weg gaan. Iets anders zou een breuk betekenen. De Britten zijn gijzelaars geworden van de Amerikanen. Maar daaraan geven ze de voorkeur boven het alleen staan in de wereld.

Laffe begrotingsvoorstellen

De voorstellen die president Obama woensdag deed om de begrotingstekorten te verminderen hebben geen betekenis. Ze doen niets. Amerika heeft een eenvoudig probleem. De kiezers (en de politici) willen meer publieke diensten dan ze bereid zijn te betalen. Om de tekorten echt te verminderen is het noodzakelijk om of de diensten te verminderen of de belastingen te verhogen. Het wass beter geweest als Obama daarover klare wijn had geschonken en de Republikeinen én Democraten met de billen bloot had gelegd. Nu is het voortmodderen naar de volgende crisis.

Griekenland, Portugal en de Euro

Wolfgang Münchau heeft in de FT een goed opinieartikel over Griekenland, Portugal en de Euro. Hij spelt de voorwaarden uit die nodig zijn om de Euro te laten overleven. De eerste is dat landen alleen gered mogen worden als ze er geen prijs voor betalen en die prijs is een zeker verlies aan soevereiniteit. Doe je dat niet, dan kan elk land maar gewoon onverantwoordelijk zijn zonder represailles. De tweede voorwaarden is een ‘vermindering van de internationale imbalances, die aan de grondslag liggen van de huidige crisis'. Hij bedoelt dat landen met een tekort op de lopende rekening, zoals Griekenland en Spanje en die met grote overschotten, zoals Duitsland, actie moeten ondernemen. Spanje moet zijn arbeidsmarkt hervormen en Duitsland moet meer consumeren. Dit moet worden geregeld in de eurogroep van ministers van financiën van de eurozone, nu een officiële Europese instelling onder het verdrag van Lissabon. Juncker moet dit een beslissend onderwerp maken.
Ten derde moet Europa de slappe voorstellen voor financiële regulering herzien. Münchau noemt de Larossière voorstellen waarmee het begon al ‘deepl unimpressive' en stelt dat ze verder uitgekleed zijn tot een niveau waarop ze niets meer voorstellen. Het financiële systeem blijft de grootste dreiging voor de stabiliteit van de eurozone economieën.
Er moeten volgens de schrijver ook acties ondernomen worden om de politieke en economische cohesie te versterken. De balans in de Europese Central Bank bijvoorbeeld moet behouden blijven. Münchau stelt dat de voorgestelde benoeming van Ales Weber als hoofd van de ECB onverstandig is. Te veel Duitsland, te veel machtsgreep. Bovendien moet de externe vertegenwoordiging van de Eurozone volwassen worden. De Duitse en Franse vertegenwoordigers in internationale organen doen hun nationale ding en dat kan niet samengaan met de euro.
Tenslotte moet de EU - niet de Eurozone - zijn interne markt herstellen, die schade heeft geleden door de crisis. Hij noemt dit de grootste kans om productiviteit te herstellen.
Münchau is sceptisch en terecht, denk ik. Hij meent dat de politieke wil er niet is om te doen wat nodig is.

Onderhandelen met de Taliban

De Afghanistan conferentie in Londen heeft weinig opgeleverd behalve een algemene overtuiging dat met de Taliban gepraat moet worden. Hoe en wat dat moet opleveren, blijft onduidelijk. Het is raar dat je dit op tafel ligt terwijl je tegelijkertijd probeert de onderhandelingsmacht van de Taliban te ondermijnen door ze militair flink aan te pakken. Zij hebben, dat is bekend, meer tijd dan wij dat hebben en wachten gewoon tot ze een sterke positie hebben. Het lijkt mij verstandiger om nu meteen te gaan praten - als dat mogelijk is.
Ondertussen staat in het nieuwe defensieplan van de VS dat ondanks het terugtrekken van de troepen na 2011 er 75.000 soldaten in Afghanistan zullen blijven in de korte tot middenlange termijn. Gates heeft er ook weinig vertrouwen in, blijkbaar.