Wakker Nederland heeft nu ook een radioprogramma, Avondspits, dat in de plaats komt van standpunt café. Ik zie niet wat het toevoegt aan wat radio 1 nieuws al doet. Geen originele onderwerpen, geen interessante invalshoeken, enkel een onbehouwen toon. Pechtold wist er wel raad mee. Minder overtuigend was Pechtold in zijn redengeving voor het debat met Opstelten morgen. Het zou gaan over de vraag of de informateur mee had geholpen om kamerleden onder druk te zetten hun opdracht om zonder last te beslissen te doorbreken. Gaap, dat wordt een saai debat. Natuurlijk heeft hij dat niet. Net als bij Lubbers waar Femke Halsema de relevante punten maakte, is dit een overbodig debat. Dat was de enige winst van Avondspits vanavond. Verder miste ik vooral standpunt café, een bijzonder programma om naar te luisteren tijdens het koken. Aan het eind mochten we ok nog de promo voor het ochtendprogramma horen, maar ja, dat is usance bij de publieke omroep: vooral veel aandacht voor andere programma's. Zie DWDD.

Rutte en de geschiedenisboeken

Ik zat nog wat te peinzen over Rutte's curieuze voorstel om zelf maar een regeerprogramma te schrijven en daar partijen bij te zoeken. Waarom zou hij dat voorstel aan de koningin doen als hij het niet vergezeld doet gaan van het aanbieden van zichzelf als formateur? Anders hoeft het namelijk niet. Rutte hoeft natuurlijk geen opdracht te krijgen om dit thuiswerkje te doen. Het staat hem geheel vrij om dat in eigen tijd en op eigen gelegenheid te doen. Aan het werk, Marc. En misschien kan hij dan ook het historisch besef opbrengen dat als hij zo ruimhartig is om een werkelijk alomvattend breed midden akkoord op te stellen waarmee de PvdA akkoord zou kunnen gaan, de geschiedenisboeken hem wachten. Als hij alleen maar het PVV/CDA verhaal reproduceert, wacht hem hoon en uiteindelijk lege handen. Hij is het initiatief al kwijt. Tijd voor een liberale revolutionaire daad om het terug te winnen. Kom op Marc, je kan het!

Wij vinden onszelf erg goed. Bent u al Wakker?

De onsmakelijkheid van het Nederlandse omroepsysteem blijkt vanochtend. Eerste uitzending van Wakker Nederland groot succes, meldt de krant van Wakker Nederland. Hoofdredacteur op afstand van WNL, VVD activist Sjuul Paradijs, becommentarieert in zijn eigen krant zijn eigen omroep. Dank je de koekkoek dat het positief is. Ik heb het niet gezien, dus ik heb geen oordeel. Ik kijk geen televisie voor acht uur ’s avonds (en dan nog niet veel). Dat Rutte zijn verhaal mocht vertellen was voorspelbaar. De recensie van de Wakkere Actiekrant ook.

Doe aan politiek, Beatrix

De koningin mag nu politiek gaan bedrijven. Laat haar koppen tegen elkaar slaan. Laat haar opdracht geven aan Cohen en Rutte om samen een regeerakkoord te schrijven dat kan rekenen op een brede meerderheid in de kamer. Dat links rechts geneuzel (zie hierboven de Wakkere Krant) moet nu maar eens ophouden. Het levert niets op. Rutte’s proeve kan ook niets opleveren als er geen brede meerderheid voor is. Dus Queenie, doe je plicht en vertel Rutte dat hij de hypotheeksubisidie voor de hoogste schijf moet opgeven, vertel Cohen dat de arbeidsmarkt moet worden losgemaakt, te beginnen met het ontslagrecht. De herziening van de verzorgingsstaat moet ook ergens in het midden worden afgeruild. Niets is normaler in het Nederlandse systeem. Het woord ‘paars’ wil ik verder niet meer horen. Dat was altijd een slecht idee vanwege de associatie met twee maal paars. Het leidt tot weerstand. De paarsfans zitten alleen bij D66 maar de rest heeft, ongelukkig genoeg, de terminologie overgenomen. Een breed middenkabinet, dat moeten we hebben.

Een evaluatie van Irak ontbreekt

Frank Rich, de onvolprezenpolitieke columnist van de NYT, stelt zichzelf de vraag die menig Obama bewonderaar bezig houdt: hoe kan iemand die als een kandidaat zo goed de pols voelde van Amerika, zo politiek toondoof zijn geworden in het Witte Huis? Rich doet het naar aanleiding van de bloedeloze Irak speech die Obama afleverde. Misschien was het niet politiek opportuun om een balans op te maken na 7,5 jaar oorlog, maar het zou wel van burgerlijke verantwoordelijkheid hebben getuigd. Obama vroeg alleen maar om de bladzijde om te slaan en legde vervolgens de link tussen werkloosheid en tekorten en de oorlog, in het kader van de verkiezingen in november. Een oorlog waarvan zestig procent van de Amerikanen vond dat hij een fout was, en zeventig procent de Amerikaanse doden niet waard vindt, verdiende wat meer (zoals ook onze Nederlandse afrekening met de heilloze verspilling in Afghanistan dat verdient, maar misschien krijgen we dat pas als inderdaad onomstotelijk blijkt dat het een totale mislukking was).

Ook Tony Blair heeft er geen spijt van, zegt hij in zijn memoires. Je kunt er niet omheen dat de mensen in Irak beter af zijn, zegt hij. Hmm, of dat waar is weet ik niet, maar in elk geval geldt het niet voor die 100.000 doden. En strategisch gezien was het natuurlijk van een onvoorstelbare knulligheid om Iran een kans te geven niet alleen zijn grootste vijand kwijt te raken maar ook het land in zijn grip te krijgen. Dat door het onzalige avontuur Afghanistan bleef liggen en Al Qaida zowel in Irak als in Pakistan en nu ook elders zijn destructieve werk mocht voortzetten, speelt blijkbaar ook geen rol in de analyse. Het blijft moeilijk om Irak op een serieuze manier te analyseren. De Nederlandse cheer leader, nu commentator, A.J. Boekestijn, heeft nooit de moeite genomen om uit te leggen waarom hij alles, letterlijk alles, verkeerd had gezien over Irak (nou ja, behalve dat Saddam een monster was, maar daar hadden we hem niet voor nodig). Misschien moeten we afspreken dat commentatoren die de inval in Irak verdedigden of zelfs opjoegen niet meer serieus moeten nemen (ik neem mezelf hierin half serieus, ik heb de oorlog steeds proberen uit te leggen en zelfs geprobeerd te verklaren waarom het misschien een slim idee was om van Saddam af te komen – maar ik heb hem nooit verdedigd. En ik geef toe, as op het hoofd en vele mea culpa’s dat ik de incompetentie van de Cheney bende niet had voorzien).

De erfenis van Irak zal nog lang nawerken in de VS. De 4400 doden zijn dood. Daar komt een monument voor, ooit. Maar de 32.000 gewonde Amerikanen (volgens Rich zijn er 2 miljoen gewonde Irakezen) zullen nog lang aanwezig blijven in de Amerikaanse samenleving. De overlevingsaantallen waren in Irak stukken beter dan in Vietnam, maar de wonden zijn zodanig dat ze duizenden menselijke wrakken opleveren. In de jaren tachtig kwam ik regelmatig dolende Vietnam veteranen tegen en menig massamoord werd gepleegd door iemand die de kluts was kwijtgeraakt. Dat zal nu ook gebeuren, maar nu door en met Irak veteranen.

Rich wijst naar een artikel in de New Republic waar de historicus Andrew Bacevich (wiens zoon in 2007 sneuvelde in Irak) korte metten maakt met de ‘surge’ als heldhatige en succesvolle afronding van een mislukte oorlog. Het was een ‘smokescreen’ voor een beleidsdrama waarvan iedereen zich heeft afgekeerd – behalve dat ze denken in Afghanistan dezelfde truc nog een keer uit te kunnen halen. Voor beide oorlogen geldt dat dezelfde crowd die nu loopt te roepen over begrotingstekorten, de Republikeinen in al hun onsmakelijke variaties, verantwoordelijk was voor het verspillen van biljoenen dollars aan deze twee oorlogen waarbij Rich nog een mooie combinatie maakt tussen de ‘roekeloosheid’ van de Amerikaanse regering en de hypotheekboeren en handelaars later dat decennium. Hun inspiratiebron was dezelfde ‘wij weten wat goed is’ en ‘we laten iemand anders ervoor betalen’ als die van de Cheney bende – Rich noemt Wolfowitz en het is inderdaad goed te memoreren dat deze collega van Hirsi Ali in het American Enterprise Institute ooit voorzag dat de oorlog in Irak zichzelf zou betalen dank zij de olierijkdom van het land. Uh, come again? Jazeker, weet u nog? Alle neocon praatjes? En die van hun Nederlandse aanhangers?

Beck's foute vrienden

Ondertussen zet Albert Hunt in de Trib even op een rijtje welke andere sprekers er bij het Beck geloofsfeest aanwezig waren (hij vergelijkt Beck ook met de katholiek/fascistische volksmenner father Coughlin). Een katholiekenhatende dominee die zelfs door de opportunist John McCain van zijn campagne werd verbannen; een zwart schaap van de King familie die wakker ligt van homohuwelijken. Interessant dat Beck en de schaamteloze Newt Gingrich zichzelf zien als intellectuelen die vanuit hun belezenheid een gezond oordeel kunnen hebben. Het loont dan de moeite om Black on Beck te bekijken op You Tube waar de draak wordt gestoken met de vele referenties aan Nazi Duitsland van de hooggeleerde Beck. Harry Truman was een echte geschiedenisliefhebber. Hij koketteerde er niet mee, hij maakte er beleid mee. Deze charlatans stoken alleen maar op.

v

Tja, als u mijn blog had gevolgd, dan had u het eergisteren al voorzien: Wilders gebruikt deze kans om de onderhandelingen op te blazen (ik lijk Von der Dunk wel met verwijzen naar mijn vorige gelijk). Natuurlijk. Hij weet dat hij hiermee iedereen in een spagaat brengt, het CDA schade toebrengt (althans op de korte termijn) en zelf spekkoper is. Je hoeft niet zo slim te zijn als de media Wilders soms doen voorkomen om dit scenario te voorzien. We zullen nu nooit weten wanneer Wilders de anderen gedwongen had om zelf de regering op te blazen – ik vermoed vrij snel omdat zijn gedrag onaanvaardbaar zou zijn, zelfs voor Verhagen. Wilders is slim genoeg om te zien dat de variant die hij nu gekozen heeft, hem het meeste oplevert (zo slim hoef je daar niet voor te zijn als zelfs ondergetekende dat had gezien).

Het voorstel van Rutte om een regeerakkoord te schrijven en te kijken wie er mee wil doen, lijkt me flauwekul. Waarom zou hij die opdracht krijgen? Niet alle varianten zijn onderzocht, hoewel mijn favoriet van vijf partijen met het CDA bij Paars Plus (die naam alleen al wekt zoveel weerstand) nu ook niet gemakkelijk zal zijn. Het CDA heeft te veel wonden te likken en de VVD heeft zich naar het midden toe een onbetrouwbare partner betoond, anders gezegd, Rutte is minder liberaal dan hij even leek en zit weer terug in zijn pre-wederopstandings fase: hoe houdt ik mijn rechtse partij bij mijn eigen liberale ideeën? Niet dat ik medelijden met hem heb.

Nu heeft de VVD drie keer de leiding genomen in pogingen die ze graag wilde (of pretendeerde te willen) en niets tot stand gebracht. Laten we Job Cohen eens een opdracht geven. Al was het maar om Ellian en Wilders te pesten.

De NRC meldde gisteren dat de fractiemedewerker van Wilders een onbehouwen islamofoob/scheldkanon is die indertijde de moord op een Belgische jongen voor een Ipod weet aan ‘de moslims’, terwijl het later Polen bleken te zijn. Ook blijkt de man een goede vriend van Wilders geestverwant, Flip de Winter. Wilders ontkende altijd dat hij nauwe banden met De Winter onderhield, of contact had, maar dit bewijst het tegendeel.

De hooggeleerde Fennema is ondertussen in de NRC flink neergesabeld door Boris van der Ham. Ik zat erbij, die avond voor de verkiezingen, toen onze PVV historicus Van der Ham aanviel op zijn standpunt. Fennema wilde inderdaad niet luisteren, zoveel herinner ik me ervan. Zijn boekje geeft aan hoe dicht de lijn van modieus CPN lid (Fennema in de jaren zeventig) ligt bij die van modieus Wilders fan (Fennema nu).

Thilo Sarrazin, de bankier die een opruiend boek over integratie in Duitsland schreef, heeft het land misschien een dienst bewezen. Net als Paul Scheffer in Nederland deed in 2001 (ook een sociaal democraat) stelt Sarrazin een onderhuids sudderend ongenoegen bloot aan het daglicht. Misschien loopt Duitsland tien jaar achter bij Nederland, maar de situatie is ook anders. In Duitsland wonen veel meer Turken die met hun inherente nationalisme zich moeilijker laten integreren dan bijvoorbeeld Marokkanen. Maar Duitsland heeft het ook lang erg moeilijk gemaakt voor mensen die geboren zijn en opgegroeid in Duitsland om Duitser te worden (ook Nederland kan dat wel beter regelen). Het Duitser zijn werd altijd als speciaal beschouwd, vooral voor, ja, juist, echte Duitsers.

Dat de discussie nu wordt gevoerd over moslims en niet per se over immigranten is een gevaarlijk zijspoor. Dat maakt het te gemakkelijk om problemen te wijten aan een ander geloof, de simplistische ideeën van onze eigen Grote Leider maken school, juist omdat het zo gemakkelijk is om het aan een ander geloof te wijten. Sarrazin heeft ons ook een dienst bewezen door zijn anti-moslim oprispingen te koppelen aan anti-semitische opmerkingen. Zo kunnen we ons weer helemaal thuisvoelen bij de kwaaie Duitsers. Maar Wilders’ Israël-liefde niet tegenstaande, kun je ook vaststellen dat de haatzaaierij tegen moslims én tegen joden uit dezelfde bron komt. Onverdraagzaamheid van wat anders is, haatzaaierij, groepen tegen elkaar opzetten. Bekend terrein voor onze aanstaande regering.

Het Sarkozy pr offensief dat Roma het land uitzet hoewel ze Europese burgers zijn en de massamoord in Slovakije op een Roma famlie doen het ergste vrezen voor de toekomst.

De slag om Limburg

Het is amusant en tegelijk ontluisterend om te zien hoe het CDA van Maxime Verhagen, in innige samenwerking met de wakkere krant van de VVD, collega’s probeert zwart te maken. Eerst was het Schinkelshoek die zijn potentiële zetel opgaf, daarna werd Klink door het slijk gehaald. Interessante omgekeerde wereld. Iedereen vertrouwt de integriteit van Klink, niemand die van Verhagen, maar het verhaal dat het CDA probeert te slijten is precies het omgekeerde.

Er zit ook een kantje aan waar Wilders zich druk over kan maken. Verhagen wil de kiezers in Limburg terugwinnen en dat gaat wel met hem en niet met Klink. Dit leidt tot een gecompliceerde situatie waarin Wilders wel het respect wil van de opportunistische CDA en VVD, maar tegelijk bang moet zijn dat Verhagen hem juist die kiezers afhandig zal maken door op een opportuun moment de Grote Leider het mes in de rug te steken. Aan de andere kant, veel te verliezen heeft het CDA niet meer in Limburg. Wel veel te winnen. Hoe dat moet door je door Wilders in de tang te laten nemen, dat is iets waar ze bij het CDA toch nog niet echt over nagedacht hebben. Bijleveld, de nieuwe onderhandelaar in plaats van Klink, is een bestuurder. Die wil in de regering, niet in de kamer.

Dat de SGP bereid is deze kliek te steunen hoeft niet te verrassen. SCP en PVV hebben veel gemeenschappelijk, althans op het gebied van het afwijzen van andere geloven. Ze zullen vast goede maatjes worden.

Maar het geeft aan hoe zwak de basis is van deze mogelijke regering. Uit alle hoeken en gaten moet steun gehaald worden om misschien de meest vergaande maatregelen in decennia door te voeren. Met als uitvoerders de 52 zetels van CDA en VVD. Ik vind de artikelen over allerlei bezwaren tegen Wilders niet zo interessant, al deed Bastiaan Bommeljé in de NRC goed zijn best. Onze reputatie in het buitenland? Ach, sinds de voetbalfinale weet iedereen dat Wilders ook de mental coach was van dit team. Haatzaaierij? Ja, dat wel. Maar er is toch gewoon maar één vraag die duidelijk maakt dat deze combinatie onkies en ondemocratisch is: als je niet met Wilders in een regering wilt zitten dan kun je toch niet met hem onderhandelen over een regering? Of je verwerpt zijn gedachtengoed, zoals Verhagen ooit deed toen het zo uitkwam en je onderhandelt niet met hem, of je accepteert het en je neemt hem gewoon regulier op in de regering.

Eindelijk tijd voor de economie

Ik heb de toespraak van Obama over Irak nu pas gezien. Adequaat, met een wat opzichtige tournure naar de binnenlandse politiek. Hè, hè, eindelijk kunnen we aan de slag met banen en de economie. Daar gelooft de kiezer niets van, zeker nu hij zijn tijd en energie verspilt meet een tot mislukken gedoemd midden oosten overleg. Wel fijntjes even de kosten van deze onzalige oorlog neergezet.

Ik las vandaag de column van Thomas von der Dunk in de Volkskrant. Het stemt treurig. Nu had ik dat sowieso beter niet kunnen doen, maar het deed me realiseren waarom het is dat wij zo’n slechte columnisten hebben en de FT zo’n goede - iets waar ik eerder deze week ook over schreef. Bij ons zijn het politieke goochelaars. De columnisten zijn ingehuurd om een politiek gekleurd oordeel te geven over iets al of niets actueels of relevants. Zie Von der Dunk die het vandaag had over het buitenlandse beleid van Obama. Drie keer gelul in de ruimte. Zie iedere keer dat ze haar pen roert Amanda de Waanzinnige, nog nooit betrapt op een stellingname die aan het denken zet – nou ja, over haar geestesgesteldheid, dat wel.

Het verschil met de FT is dat daar journalisten de columnisten zijn. Mensen die geen politieke bijltjes nodig hebben, al hebben ze wel meningen. Maar deskundig op hun terrein. Economische journalisten die weten waar ze het over hebben zoals Martin Wolf, John Kay, Gillian Tett, Walter Munchau en de oude maar lucide Samuel Brittan. Buitenlandspecialisten zoals Gideon Rachman en Quentin Peel op buitenlands gebied. Clive Cook en Jurek Martin over Amerika. En ga zo maar door. Als er opiniestukken staan dan zijn het geen corporatistische broddelwerkjes van belanghebbenden zoals in Nederland, laat staan schotschriften zoals die van Wilders, maar stukken met een betoog, een conclusie en beargumenteerd door mensen die iets afweten van het onderwerp. Maar het inhuren van journalisten (of ex-journalisten) is geen garantie voor kwaliteit, zie hieronder.

De Nederlandse columnist is meer een scribent dan een deskundige die kan schrijven. Ze worden ingehuurd omdat ze of op politiek gevoelige knoppen kunnen drukken (Von der Dunk, Ellian), of omdat ze mooi kunnen schrijven over soms interessante onderwerpen of omdat ze het snoepje van de week zijn (waarom is Heleen Mees nu gedumpt? Waarom kreeg ze überhaupt een column?). De paar journalisten die bij ons columns schrijven halen het qua niveau niet bij de genoemde journalisten. Sorry maar Ben Knapen, Juurd Ijsvogel en bij de Volkskrant Martin Sommer of Arie Elshout halen het niet in onderwerpkeuze, bespiegeling en simpelweg het denkproces uitdagen bij de Angelsaksische collega’s. Een paar uitzonderingen bevestigen de regel. Bas Heijne springt er altijd uit. Marc Chavannes soms. Bij de VK is Bert Wagendorp op niveau, niet dat van Frits Abrahams, maar in de buurt.
Ah well, ieder land krijgt de columnisten die het verdient.

Nu is het Wilders' beurt om op te blazen

Met zijn halstarrigheid heeft Maxime Verhagen zich opengesteld voor een groot gevaar: dat Wilders de formatie opblaast. Op het moment dat de Grote Leider door heeft dat er of niet voldoende voor hem uitkomt, of dat de fractie van het CDA toch tegen blijft en het congres daar niets aan verandert, dan is het in zijn voordeel om de stekker eruit te trekken. Tekst: ze maken ons voortdurend zwart. Op zo'n manier kunnen we niet samen regeren. Als het vertrouwen ontbreekt en warhoofden zoals Klink en zijn maatjes de toon zetten, dan is het landsbelang niet gebaat bij onze steun aan het kabinet. Zoek het maar uit. De verantwoordelijkheid ligt geheel bij het CDA. Was getekend: Wilders.

Toondoofheid bij Obama. Wie had dat gedacht?

Met dank aan Maureen Dowd van de NYT: ik wist niet dat Obama 800.000 dollar heeft besteed aan het herinrichten van het Oval Office. Peanuts natuurlijk maar opnieuw een voorbeeld van de verbazende politieke toondoofheid van de president. Dit soort onzin, vakanties op Martha’s Vineyard, het zijn kleine dingen maar ze zijn allemaal onnodige extra cuts in het proces van death by a thousand cuts waaraan Obama nu onderhevig is. Onbegrijpelijk.
Iemand suggereerde dat Obama geïsoleerd is, omringd door medewerkers die hem afschermen. Ik kan me dat niet voorstellen. Iemand die zo slim is, zo goed weet wat de valkuilen zijn van de gouden kooi van het Witte Huis, die laat zich niet isoleren. Toch lijkt het te gebeuren, althans hij lijkt voeling met de samenleving en met wat verstandig en gepast is, te verliezen – zie hierboven. Wat is er wel aan de hand? Ik moet bekennen: ik weet het niet. Opnieuw een veelbelovende jonge intelligente man die onderuit gaat, net als Clinton. Overigens krijg ik mettertijd iets meer respect voor de grote hoeveelheid kleine veranderingen die Clinton heeft doorgevoerd nadat zijn grote plannen deels geslaagd waren (begrotingsbeheersing, iets waar Reps niets van kunnen) en deels mislukt (de miserabele vertoning van Hillary care).
 

Het is geen Obama haat, het is structurele ondermijning door de Republikeinen

De onophoudelijke aanvallen op Obama worden regelmatig toegeschreven aan racisme en/of persoonlijke haat tegen Barack Obama. Daar zal vast wel iets van waar zijn maar ik geloof niet dat het de belangrijkste reden is voor het totaal vergiftigde klimaat in de VS (ik wilde schrijven DC, maar het vergif heeft zich uitgebreid over het hele land). De reden is een oude bekende, namelijk dat Republikeinen, althans de ideologen onder hen, niet accepteren dat anderen dan zijzelf het land runnen (en uitmelken). Het is geen Obama-ding. Hoe kun je dat testen? Eenvoudig. Vraag u zelf af: stel dat Hillary Clinton tot president gekozen zou zijn. Zou het klimaat dan ook maar een greintje beter zijn? Nee, natuurlijk niet.
In de kantlijn hoor ik regelmatig op lezingen en debatten dat het goed is om een congres van de ene partij te hebben en een presidentschap van de andere. Ik geloof er niets van. Een Republikeins huis en Republikeinse senaat vanaf januari 2011 is een recept voor totale stagnatie. Niets zal er meer gebeuren omdat de Republikeinen zich zullen warmlopen voor een terugwinnen van het Witte Huis in 2012 (waarbij je je overigens moet afvragen met wie). Dat zal tot weer eens twee jaar niets doen leiden, veto’s van Obama, klachten over een do nothing congres en uiteindelijk een nederlaag voor de Republikeinen maar om bij het punt te blijven: verdeeld regeren in Washington is niet (meer) een recept voor verstandig regeren. Integendeel. Het wordt na november alleen maar erger.

Een principiële programma partij

And so it goes. Klink was klaar en nu toch weer niet. Op het CDA kun je vertrouwen. Als het resultaat er straks ligt, macht en kabinetszetels voor de halve fractie, dan zijn ze daar keurig tevreden meer. Het verandert niets aan de analyse van Klink dat de Grote Leider een onbetrouwbare partner is met een agenda die slecht is voor het land, maar hij heeft zich weer geschikt. Straks wordt het moeilijker om te breken en …. dat zal ook niet meer gebeuren.

Natuurlijk zit het CDA met een dilemma, en we genieten ervan. Het argument om te wachten op de uitkomst is dat van degenen die willen regeren tot elke prijs. Nu breken is ook niet geweldig logisch, dat moet worden erkend. Als je drie weken geleden geen problemen had om je te laten steunen door de Grote Leider dan is het wat raar om dat nu ineens wel te hebben. Ze hadden er nooit aan moeten beginnen, maar de paradox is dat als je er niet aan begonnen was je het niet had kunnen torpederen. Je moest Verhagen een stuk zijn gang laten gaan om hem te kunnen laten struikelen, maar je mag hem niet te ver laten komen want dan zijn de regeergeile CDA’ers te kien op de macht om nog te breken. Met alle gebrek aan logica en de rommelige timing is dit dus toch het enige moment waarop je de boel kunt opblazen.


Eén op één gesprekken doen het ergste vrezen. Wurggrepen heet dat. Verder is de parlementaire pers in grote opwinding, historisch, ongekend, geen woorden voor. Onzin. Er is niets te melden, en dat melden de wakkere reporters voortdurend, kijkend naar een grote deur. Kunnen we een time out inlassen?

Te weinig stimulus in Amerika

Martin Wolfe, de onvolprezen columnist van de FT, is terug van vakantiereces (ook hij hoort tot de topcolumnisten waar ik het eerder deze week over had, met een paar FT collega’s, maar ja, het is dan ook de beste krant ter wereld). Meteen weer een uitdagend en interessant stuk. Obama heeft te weinig stimulus gegeven, anderhalf jaar geleden. Daardoor heeft hij zichzelf klem gezet. De wel gegeven stimulus heeft gewerkt, althans minder werkloosheid en iets hogere groei opgeleverd. Maar het is te weinig om de critici de mond te snoeren (en er zat teveel lucht in, belastingverlagingen die niets opleverden maar Republikeinen moesten lijmen). Stel je voor dat FDR was gekozen in 1930 in plaats van 1932, stelt Wolfe voor. Had hij dan voldoende kunnen doen om te voorkomen dat de Grote Depressie plaats vond? Het antwoord laat zich raden. Obama zal er niet vrolijk van worden maar er loopt een rode draad door zijn niet helemaal gelukkige eerste anderhalf jaar: gebrek aan lef en slappe verkoop.

Weg met twitter

Een politiechef die twittert dat Wilders fascistisch is, de Grote Leider die terugtwittert dat een dergelijke socialistische chef ontslagen moet worden. Het niveau van domheid van de politiechef is zodanig dat betwijfeld moet worden of ze haar werk behoorlijk kan doen. De reactie van de Grote Leider dat iedereen die kritisch is over hem en zijn club een socialist is, is in de beste traditie van de jaren dertig. Twitter is een bezoeking. Wilders een pest. Het zou fijn zijn als we daarvan gespeend bleven – van beide maar vooral van Twitter. Helaas, het valt niet te onuitvinden. Maar politici zouden kunnen ophouden hun dommigheden of triviale gedachten of bezigheden rond te sturen.

Billen bloot

Komt het CDA nog tot inkeer? Ik zou er geen geld op zetten. Maar het is wel leuk om te zien hoe Maxime Verhagen opnieuw (na Afghanistan) zijn hand overspeelt. Nog leuker is het offensief van de Wakkere Krant, de pleitbezorgers van de VVD, hun best doen om vuurtjes op te stoken. Maar hun brandstof is beperkt. ‘Ab, geef ons een kans’ laten ze zogenaamde CDA prominenten op de voorpagina roepen. In werkelijkheid is het de roep van de actiekrant zelf. De prominenten zijn van de derde rang, de ‘honderden binnenstromende mailtjes’ niet aantoonbaar. De poging om Klink zwart te maken als schrijver van harde integratie toespraken van Balkenende in 2002 is doorzichtig. Het is, kortom, uiterst amusant. De inzet, een fatsoenlijke regering met een parlementaire meerderheid die ook verantwoordelijk is voor het feitelijke beleid, blijft een crisis waard.

Wat nu? Ik blijf bij mijn vijf partijen kabinet. Het schijnt dat Groen Links en Pechtold inmiddels tot inkeer zijn gekomen en bereid zijn mee te doen in een regering waarvoor zij getalsmatig niet absoluut nodig zijn. Ach, beter laat dan nooit bij je verstand gekomen. Aangezien niemand nieuwe verkiezingen wil, behalve de Grote Leider die zijn melaatsheid dan uit kan venten (wat overigens niets zou oplossen want hij steelt enkel van de VVD en het CDA), houd ik het erop dat we over de breedst mogelijk middencoalitie gaan praten. Daarvoor hoeft Maxime Verhagen niet gedumpt te worden, die is zo fleksibel dat hij alles uit kan onderhandelen als er maar een ministerspost overblijft. Het grote voordeel van het tijdsverloop inmiddels, is dat het gedrocht van de mini regering CDA-VVD dan van tafel is. Als het land echt zo in de problemen zit, zoals alle prominenten ons tijdens de campagne wijsgemaakt hebben, dan moet het toch mogelijk zijn om een brede regering van algemeen belang te formeren? Opstelten mag zelfs nog premier worden.

Volgens een commentaar in de NRC zijn de cultuur wars in de VS nog in volle gang: de oorlog tussen christelijk rechts en seculier progressief. De Tea Party zou daarvan de uitingsvorm zijn. In de daaropvolgende alinea omschrijft het commentaar die theedrinkers terecht als Obama-tegenstanders die geen middel onbenut laten om de man zwart te maken (no pun intended). Het lijkt me een onverstandige samenvoeging van mediauitbuiters als Glenn Beck, Limbaugh en Sarah Palin met de destructieve houding van de Republikeinse Partij in het algemeen – dit laatste heeft niet te maken met de Teaparty, althans dateerde al van voor de opkomst van deze verwarde mensen (ze willen hun eigen aow en ziektekostenverzekering afschaffen).

Volgens het commentaar van de NRC zou Beck een vooruitgeschoven post zijn van de radicale vleugel van de Republikeinen. Lijkt me onjuist, de Republikeinen zijn op dit moment inderdaad leiderloos en de partij begint zich juist zorgen te maken om de populistische onzin die ze hebben losgemaakt.
Beck zegt geen kandidaat te zijn in 2012, hij ‘creëert alleen maar een politiek klimaat’. In een wat al te opzichtige link met de situatie in eigen land, stellen de schrijvers vervolgens dat die ‘zogenaamde onthechtheid’ zorgwekkend is. ‘En ook herkenbaar’. Beck en zijn maten stoken vuurtjes op zonder verantwoordelijkheid te nemen. Ze dagen alleen maar uit.

Nu is het waar dat de Grote Leider dat ook doet maar ik zou de NRC willen oproepen niet te gemakkelijk het Amerikaanse als model te nemen voor de Wilders ontwikkelingen. Het is te gemakkelijk en te kort door de bocht en doet geen recht aan de grote verschillen.
Zo zitten bij ons de onruststokers in het parlement. Althans, die ene die als enige zijn mond open mag doen. En nemen andere partijen de verantwoordelijkheid om hem zijn verantwoordelijkheid te laten ontlopen – zo gaat dat in coalitieland. Dat is nogal wat anders. Onze corporatistische overheid maakte het bovendien nodig voor echte macht om mee te draaien in het middenveld en om ministerposten te claimen en zo benoemingen te forceren (of in je hemd staan wegens gebrek aan kwaliteit zoals Wilders zou overkomen als hij door het CDA gedwongen werd met mensen te komen).

De conclusie van het NRC commentaar is dat opstokers de democratie geen dienst bewijzen. Een curieus commentaar. Kunnen we gewoon een commentaar over Wilders krijgen? En misschien een goede analyse over hoe dat werkt in Nederland? Zijn niet Maxime Verhagen en Markt Rutte degenen die de democratie geen dienst bewijzen door een ondemocratisch samengestelde regering te accepteren en Wilders zijn verantwoordelijkheid te laten oplopen? Kan de NRC dat misschien aan de kaak stellen? En laat ze zich in hun commentaar maar niet druk maken over Beck en Palin, daarmee geven ze het domheidsvirus dat woedt onder een betrekkelijk klein deel van de Amerikaanse kiezers, te veel eer. Als ze politieke polarisatie, zoals de titel van dit werkje is, een echt probleem vinden in Nederland dan moeten ze daar over schrijven. Niet over Amerikaanse spielerei.

Een principiële CDA'er, een bedreigde soort

Ex-kamerlid Schinkelshoek bedankt voor de eer om in de kamer op te volgen als het nieuwe kabinet aantreedt. Zijn commentaar op radio 1 was lucide, verstandig en principieel. On-CDA zou ik haast zeggen en helaas is het daarom verstandig dat hij zich terugtrekt. Jammer, want Schinkelshoek was een van de meer interessante kamerleden – geen belangenbehartiger maar iemand die probeerde een echte volksvertegenwoordiger te zijn. Misschien kan de NRC ook daarover eens commentaar leveren.Of hoe het kan dat liberalen zich met hand en tand uitleveren aan iemand met ideeën die alle liberale principes met voeten treedt.

Selectieve veroordeling

De geestelijk leider van een regeringspartij in de coalitie van Nethanyahu, de othodoxe Shas, wenst dat het Palestijnse volk ‘van de aardbodem verdwijnt’. Geen origineel standpunt in het Midden Oosten waar iedereen van elkaar vindt dat hij moet verdwijnen. Alleen is het voor het westen reden om Hamas te boycotten en Ahemedinejad, de president van Iran, de wacht aan te zeggen. De reactie op deze rabbijn, u raadt het, is niets van dat alles. Nethanyahu die gegijzeld wordt door deze radicalen (zo ongeveer zoals Wilders straks CDA en VVD gijzelt) distancieerde zich, volgens de NRC ‘zonder de preek te veroordelen’. Kijk, zo’n onderwerp, ik zou willen dat onze Grote Leider daar nou eens over twittert. De agressiviteit van streng gelovige Joden. Nethanyahu had wel veroordelingen over voor toneelspelers die weigeren in zijn kolonies op de bezette gebieden te spelen. Het geeft maar aan hoe de vlag erbij staat in Israël, voormalig voorbeeld van democratisch en liberaal denken in het barbaarse Midden Oosten, maar inmiddels ‘een gewoon land’. Die onderhandelingen met de VS als derde partij, dat wordt niets. Laten we onszelf niets wijsmaken. Israël, de sterkste partij, wil geen regeling. Klaar.

Voetgeweld kost miljoenen

De Metro, wakkere krant bij de bakker, opent vandaag met de tienduizenden manuren die de politiek kwijt aan het jongerengeweld rondom voetbalwedstrijden. Alsof dat nieuws is. Ik betoog al jaren dat we meer kwijt zijn aan geweldsbeheersing rond onze heilige voetbalkoe dan aan de vermaledijde Marokkaanse rotjong. Vragen stellen in de kamer, jongens.

Glenn Beck en Sarah Palin kunnen wedijveren met de Grote Leider Wilders in slechte smaak. In elk geval vonden ze het nuttig en nodig om de grote toespraak van Marten Luther King op de trappen van het Lincoln Memorial te herdenken met een roep om terugkeer van de strijd om burgerrechten voor hun theedrinkende partijtje. Het had meer weg van een revival meeting. God speelde de hoofdrol, met Obama in een klein bijrolletje. Het mocht immers niet politiek zijn, hadden de beide hoofdpersonen beloofd. Niettemin slaagde Beck erin om Obama ervan te beschuldigen dat diens christendom een variant is die de meeste Amerikanen niet herkennen. Hij schilderde de president af als een soort bevrijdingstheoloog die radicaal collectieve veranderingen wil. Een socialist, eigenlijk, en daarmee waren we weer op bekend terrein.

Wat moet je daar nou van denken? Honderdduizend mensen die allerlei godsvruchtige praat aanhoren en claimen dat hun versie van de Amerikaanse droom (voorzieningen hebben zonder te erkennen dat je er een overheid voor nodig hebt) de enig ware is. Ik zie nog steeds niet goed hoe ze daarmee veel mensen over de streep krijgen die niet al een steekje los hebben – ze preken, als je dat zo mag zeggen, voor eigen parochie.
In elk geval voelen een aantal Republikeinse hotemetoten de bui hangen. Dit soort onverdraagzaam activisme stoot meer mensen af dan het aantrekt. De Democraten beginnen er al mee te spelen, deze theedrinkers afschilderend als radicale rightwingers. Misschien net op tijd voor de verkiezingen van november.

Het is een curieus gebeuren, ondertussen. Vervreemding slaat toe. Ik ben wel gewend aan de rare kantjes van het Amerikaanse geloof, ik ga er al meer dan dertig jaar mee om. Maar de manier waarop het zich nu uit, gesteund door het grootkapitaal van Murdoch en de Koch broers (zie de column van Frank Rich in de NYT afgelopen zondag) is wel heel bizar. Waar moet het toe leiden? Geen idee, eerlijk gezegd. Met een kandidaat die zijn oren laat hangen naar Sarah en Glenn kunnen de Republikeinen geen presidentsverkiezingen winnen. Wel kunnen ze het klimaat nog verder verpesten met hun lasterpraatjes over Obama. Maar eerlijk gezegd, daar hebben we hen niet voor nodig. De officiële Republikeinse Partij, ook in hun leiderloos vacuüm, doet al niet anders.

Ach zieltje, hij kan niet anders

Als Wilders geen doodwens heeft om dit kabinet alsnog te kelen dan is het misschien gewoon omdat hij als geobsedeerde psycho niet anders kan: provoceren is zijn habitus geworden. Roep maar weer eens wat over de islam en kijk hoe de schichtige christenen erop reageren. Het is een leuk spel, de Nederlandse politiek onwaardig. Of is dit juist ons voorland? Is dit inmiddels de Nederlandse politiek? Niet alleen de politiek van de persoon maar van de psychopaat?

Ik had het gisteren over columnisten, goede en slechte en de overdaad die we er in Nederland van hebben. Ik liet na de beste van het moment te noemen, David Brooks. Het loont de moeite de man een tijdje te volgen (www.nyt.com) en te zien hoe gevarieerd zijn palet is, hoe indringend de vragen die hij stelt. Ik ben het niet altijd eens met de conclusies die hij trekt maar zijn betoog zet altijd aan het denken. Vooruit, nog een goede columnist, één maal per week, op zondag, ook in de New York Times, Frank Rich. Politiek commentaar zoals politiek commentaar bedoeld is. De enige die een beetje in de buurt komt in Nederland, maar op een vrijblijvender manier is Marc Chavannes – ere wie ere toekomt.

Negen jaar na 9/11 is Osama Bin Laden nog steeds niet gepakt. Dat betekent dat hij vanuit zijn schuilplaats in Pakistan kan toezien op een resultaat van zijn aanslag dat zijn stoutste dromen moet overtreffen. Niet alleen heeft de VS zich in twee oorlogen gestort die het land slecht bekomen zijn, de aanslagen hebben een (onterecht, maar niettemin) zelfbewustzijn losgemaakt bij radicale moslims.
Wat oorspronkelijk een beperkt probleem was, enthousiaste zelfmoordenaars, is nu een kleine epidemie geworden.
Maar ook in de VS zelf zijn de gevolgen van 9/11 buitengewoon. Niet alleen kan een licht gestoorde Nederlandse politicus namens de regering meedoen aan een rechtse jamboree rondom plannen voor een moskee op Manhattan, een recent rapport in de Washington Post bracht in kaart hoe het militaire/informatie complex het land in zijn greep heeft. Iedere reiziger naar Amerika weet al hoeveel vervelender de toch al vervelende vluchten zijn geworden.

Maar de Washington Post legde een bureaucratische behemoth bloot die bijna niet te geloven is. Zo zijn er 1271 overheidsorganisaties en 1931 privé ondernemingen die werken aan beleid dat te maken heeft met counterterrorisme, homeland security en informatievergaren. Ze zitten op meer dan 10.000 locaties overal in de VS. Ongeveer 850.000 mensen hebben top-secret security clearances.
In Washington en omgeving zijn er 33 gebouwencomplexen opgezet voor top secret informatie werk sinds september 2001. Samen nemen ze het equivalent in van drie Pentagons (ooit – of nog steeds misschien – het grootste kantoorgebouw ter wereld), 22 Capitol Hills. Veel veiligheids en informatieorganisaties doen hetzelfde werk, daardoor overbodigheid en verspilling creërend – of erger zoals de xmas bomber bewees. Zo zijn er bijvoorbeeld 51 federale organisaties en militaire clubs bezig met het volgen van de geldstroom van en naar terroristische organisaties.

Analisten die alle rapporten en informatie aan elkaar moeten knopen delen hun inzichten in 5000 informatie rapporten per jaar, de meeste routinematig terzijde geschoven.
De post beschrijft het uitdijende complex van homeland security. De ironie is dat deze miljarden verslindende bureaucratie (met kantoren verdeeld over alle staten, want u begrijpt, Montana kan niet achterblijven bij Californië) is opgezet onder de Republikeinse regering van de kleine Bush. Je telt niet meer mee bijvoorbeeld als je geen SCIF kamer hebt, een superbeveiligde ruimte waarin veilig besloten kan worden over … niets. Niemand heeft het zo opgezet, er was geen samenzwering. Behalve het hals over kop alles najagen wat maar een schijntje van onveiligheid zou kunnen beperken. Het verhaal, Top Secret America, is bangstigend. Niemand heeft controle, niemand overziet het, niemand kan er grip op krijgen. Het is een autonoom fenomeen geworden. In leven geroepen door dezelfde politici die nu alles willen wegbezuinigen om begrotingstekorten weg te werken. Ik weet zeker dat Bin Laden dit allemaal niet heeft kunnen voorzien. Hij is minder geniaal dan we soms denken. Maar het effect van de collateral damage die hij heeft veroorzaakt, is indrukwekkend.

Pak ze aan, die omroep en die kunstsubsidies

Ook weer een hoop gedoe over het omroepsysteem in de weekendkranten. Het seizoen begint weer, neem ik aan. Er zou één confessionele omroep moeten komen, zeggen NCRV en KRO. Eén linksige omroep van VARA, BNN en VPRO, roept de VARA. Maar dan wel met een eigen VPRO gezicht, vindt de VPRO. NOVA was goed maar Nieuwsuur wordt nog beter, zegt de man die het maakt. Met sport erin verwerkt, dat trekt de gemiddelde dumbo. Zoals Kunststof, een van de betere programma’s op Radio 1 wordt onderbroken door rechtsstreekse sportverslagen. Een gebaar want de luisteraar naar Kunststof is er niet in geïnteresseerd en de sportliefhebber luistert niet naar Kunststof. De zendercoördinator is een dumbo. De terreur van de luister en kijkcijfers terroriseert iedereen die iets moois wil doen op radio en tv, zowel de mensen die het grote publiek willen bedienen met Rieu en Engelse detectives, als de mensen die verfijnd de media willen gebruiken zoals de redactie van Kunststof. Maar ook de sportredacties, neem ik aan, die nu in hun rechtsstreekse verslag van de atletiek in Edinborough worden onderbroken door die intellectuele neuzelaars van Kunststof. Niemand wordt er gelukkig van. Dat is de doem van het Nederlandse systeem: iedereen gematigd ongelukkig, daar zijn we met zijn allen het meest tevreden mee. Overigens zou de PVV als ze echt zou meeregeren, geschiedenis kunnen maken door met de VVD samen het CDA het einde van de publieke oproep in de maag te splitsen (met steun van D66 en Groen Links). Maar de labbekakken blijven aan de kant staan en de VVD heeft het te druk met maatregelen erdoor jassen waarvoor ze nu ineens een meerderheid heeft om echt wat aan dit systeem te doen. In de Volkskrant kwam bouwlobbyist Brinkman aan het woord over kunstsubsidies die ook onder vuur liggen van VVD en PVV. Voor de verandering ben ik het daar nu eens mee eens, met die twee partijen. Er moet iets veranderen. Als er 18 miljard bezuinigd moet worden op de belangrijkste dingen van het dagelijks leven dan kunnen de secundaire zaken, zoals kunstsubsidies en het omroepconglomeraat niet buiten schot blijven. Ik zou daar allemaal me kunnen leven als ze het lef hadden om de hypotheeksubsidies voor de rijken aan te pakken, maar zelfs dat durven ze niet.

Still the age of corporatism?

Een artikel over de pensioenen in de NRC van woensdag maakte tussen neus en lippen een opmerking die me uit het hart gegrepen was. Het ging over de Tweede Kamer die ineens verbaasd was over het omlaag gaan van de pensioenen. Veel oh en ah en krachtiger termen, zo zijn onze manieren, van PVV en SP, maar vooral weinig begrip voor hun (kamer) eigen bijdrage aan de problemen.
Zoals het artikel stelt, Fatma Koser Kaya van D66 wees er de PvdA, CDA en SP nog maar eens op dat ze onlangs een initiatief wetsvoorstel van D66 en VVD afwezen om de zeggenschap in de besturen van pensioenfondsen te wijzigen ten gunste van gepensioneerden. ‘De liberale partijen’ (ik zet dit tussen aanhalingstekens omdat de NRC journalist hier terecht constateert dat voor eens D66 en VVD het liberaal eens waren) spreken van een fout in het systeem: in ‘het corporatistische Nederlandse pensioenstelsel’ worden de besturen van corporaties voornamelijk bevolkt door afgevaardigden van de vakbonden en werkgeversorganisaties.

Voor hen is pensioen, zegt het artikel, een arbeidsvoorwaarde, respectievelijk een kostenpost, een onderdeel van de cao onderhandelingen. Zijn zij degenen die verdelingsproblemen tussen generaties moeten oplossen?
Ik heb het al vaak gehad over de corporatistische staat der Nederlanden. Maar het loont de journalistieke moeite om er dieper op in te gaan – niet vandaag trouwens. Want ik vermoed dat de meeste lezers er gewoon overheen gelezen hebben. Laten we eens uitdiepen hoe ‘corporatistisch’ Nederland is en of dat slecht is of goed en of we er wat aan moeten of willen doen. Ik heb in mijn
achterhoofd altijd nog een beroemd artikel van Juan Linz (als ik het goed heb) uit mijn studie aan Columbia, geheten ‘Still the age of corporatism’. Moet ik maar weer eens opzoeken. En ook het werk van Mancur Olson over de sclerose die staten bevangt, valt ook nog wel wat te zeggen. Wordt vervolgd.

Principieel? Het CDA?

Het hele weekend mag het CDA keutelen over het aanstaande kabinet. Want dat komt er vast wel. Het gaat er niet om of mensen bang zijn voor Wilders zoals de jongeren menen, althans hun clubbaas in de NRC, of ze terugdeinsen voor het gebrek aan beschaving dat de Grote Leider kenmerkt. Verhagen en consorten, inclusief zijn partijvoorzitter, willen gewoon wat het CDA altijd wil: de macht.
Wat mij steeds tegen de borst stuit is dat er niet wordt gepraat over de basisvraag: waarom wordt er niet gewoon een meerderheidskabinet met deelname van de PVV gemaakt? Omdat dat niet acceptabel zou zijn voor de gewetensbezwaarde CDA’ers (lastig om Verhagen zo te kwalificeren)? Als dat zo is, als het inderdaad zo is dat je niet met Wilders en zijn privé leger kunt regeren, hoe kun je dat dan wel met zijn steun in de kamer? Hoe kun je in vredesnaam iemand op principiële gronden afwijzen als partner maar je wel afhankelijk van hem maken?
Gewoon,simpel, een vraag. Het is niet een staatsrechtelijke vraag. Alles mag als er een meerderheid voor is in de kamer. Maar democratische properheid verlangt dat een regering meer is dan een meerderheid in de kamer. Er moet ook een gevoel zijn dat er een eenheid van beleid is, een eenheid van vertegenwoordiging. Mag ik zeggen: lotsverbondenheid? Dat kan natuurlijk niet als je tegelijkertijd meldt dat het niet acceptabel is om met de PVV in één kabinet te zitten. Dat alleen al zou voldoende reden moeten zijn om tegen deze aanstaande regering te zijn.

Dumpen die columnisten

Ik ben geen fan van het Nederlandse columnistendom. De meeste zijn het lezen niet waard of, eerlijk gezegd, niet mijn smaak. Ik gaf niet veel om Martin Bril en HJA Hofland, met alle respect, is vooral goed als observeerder en totaal overbodig als analist. De column, of de wekelijkse oprisping van Joris Luyendijk wordt nu uit het NRC Magazine gewerkt. Terecht wat mij betreft. Hij mag het op het internet verder proberen. Er is een onderscheid tussen columnisten die om de inhoud worden aangetrokken, de rake analyse, de juiste vragen stellen. Hoewel de oude Heldring inderdaad oud is, blijft hij interessant en in elk geval heeft hij een heel persoonlijke stijl. Naar de meeste andere columnisten op de opiniepagina's kijk ik niet uit. In Nederland schrijven geen Saffire's of Pfaff's.
Laat ik één uitzondering maken voor de columnisten: Frits Abrahams is elke dag een genot om te lezen. Elke dag. Dat is een geweldige prestatie.